જબ હૅરી મૅટ સેજલ

Jab They Bore

***

પોતાની જ જૂની ફિલ્મોની એકની એક થીમ પર વધુ એક ફિલ્મ આપણા માથે મારનારા ટેલેન્ટેડ ડિરેક્ટર ઇમ્તિયાઝ અલીને ખુલ્લો પત્ર.

***

shahrukh-khan-and-anushka-sharmas-jab-harry-met-sejal-2017-trailer-songs-posters-dialogues-scenesમાનનીય ઇમ્તિયાઝભાઈ,

આમ તો અહીં ‘માનનીય’ને બદલે ‘પ્રિય’ લખવું હતું, પરંતુ તમારી લેટેસ્ટ રિલીઝ ‘જબ હૅરી મૅટ સેજલ’ જોઇને હાલપૂરતું તે સંબોધન પાછું ખેંચી લીધું છે. જ્યાં સુધી તમે કશું નવું નહીં પીરસો ત્યાં સુધી આ સંબોધન (તમારા માટે) હાઇબરનેશનમાં રહેશે. અમારે આ ફિલ્મ જોઇને તેનો સીધોસાદો રિવ્યુ જ કરવાનો હતો, પણ થિયેટરની બહાર નીકળ્યા પછી જે આઘાત અને અફસોસની લાગણી થઈ છે, એ પછી આ ઑપન લૅટર લખી રહ્યા છીએ. તમે તમારી વાર્તાની નાયિકાને ગુજરાતી બતાવી છે તો આશા છે કે રિસર્ચ માટે પણ થોડુંઘણું ગુજરાતી શીખી ગયા હશો.

પહેલો ધોખો એ વાતનો કે તમારી ફિલ્મનું નામ આટલું ક્લિશૅ? કદાચ તમારે હૉલીવુડની ક્લાસિક રોમ-કોમ ‘વ્હેન હૅરી મૅટ સૅલી’ને ટ્રિબ્યુટ આપવી હોય કે તમારી જ ‘જબ વી મૅટ’ને યાદ કરીને તમારી અદૃશ્ય મૂછોને તાવ દેવો હોય, પણ આ ટાઇટલ કોઇએ અમસ્તા જ સૂચવ્યું હોય ને સ્વીકારાઈ ગયું હોય એવું ઝોનરા-સૂચક લાગે છે. જૂનાં કપડાંમાંથી આવતી હોય તેવી ભેજ-ફૂગની વાસ આવે છે તેમાંથી. મોટો અફસોસ એ છે કે ટાઇટલ જે મસ્ત રોમ-કોમનો વાયદો કરે છે એ તો દૂર દૂર સુધી જોવા મળતી નથી.

આ ફિલ્મનાં ટાઇટલ, ટ્રેલર, પોસ્ટર બિગેસ્ટ સ્પોઇલર હતાં. ગ્રૂપ ટૂરમાં આવેલી ગુજરાતણ સેજલ (અનુષ્કા શર્મા) પોતાની સગાઈની વીંટી ઍમ્સ્ટર્ડમમાં ક્યાંક ખોઈ નાખે ને એની સાથે વીંટી શોધવાની જવાબદારી ટુરગાઇડ હરિન્દર સિંઘ નેહરા ઉર્ફ ‘હૅરી’ પર આવી પડે છે. બંને કોઈ જ દેખીતા લોજિક વિના ઍમ્સ્ટર્ડમથી પ્રાગ, બુડાપેસ્ટ, લિસ્બન, ફ્રેન્કફર્ટમાં રખડ રખડ કરે છે. અગાઉનું જૂનું માનસિક બૅગેજ લઇને ફરતાં તમારાં પાત્રો એકબીજાનાં પ્રેમમાં ન પડે એવું તો અમે માનીએ જ નહીં ને? અરે, અમને તો ફિલ્મ જોયા પહેલાં જ ગળા સુધીની ખાતરી હતી કે છેક છેલ્લે સુધી બંનેને એકબીજાના પ્રેમમાં પડ્યાં છે એવું ભાન જ નહીં થાય અને છેલ્લે જ્યારે થશે ત્યારે બે-પાંચ સમુંદર પાર કરીને તેનો એકરાર કરવા દોડ્યાં આવશે. એવુંય વિચારી રાખેલું કે એન્ગેજમેન્ટ રિંગની શોધ એ વાસ્તવમાં એક મૅટાફર છે, રૂપક-પ્રતીક છે પોતાની લાઇફમાંથી કશુંક ખોવાયેલું-ખૂટતું શોધવાનું (કદાચ કોઈ રિંગ ખોવાઈ જ નહીં હોય અને પરિવારનાં બંધનોમાં બંધાયેલી એક ગુજરાતી યુવતી સ્વતંત્રતાનો શ્વાસ લેવા માગતી હશે). એટલું કહીએ કે અમે સાવ ખોટા પડ્યા નથી.

પરંતુ અમારી વાંધાઅરજીનો સૌથી મોટો વાંધો એ છે કે ન્યુ મિલેનિયમ બૉલીવુડમાં લવસ્ટોરીઝના બેતાજ બાદશાહ એવા ઇમ્તિયાઝ અલી પાસે કહેવા માટે ગણીને એક જ સ્ટોરી છે? છેક ‘સોચા ના થા’થી લઇને ‘જબ વી મેટ’, ‘લવ આજ કલ’, ‘રૉકસ્ટાર’, ‘કોકટેઇલ’ (લેખક તરીકે), ‘હાઇવે’, ‘તમાશા’ બધામાં એકની એક જ સ્ટોરી રિપીટ થયા કરે? માત્ર કલાકારો અને કલેવર બદલાય, બાકી મૂળ તત્ત્વ તો એ જ રહે. પાત્રોને જોઇએ છે કંઇક ને શોધે છે કંઇક, પ્રેમમાં છે પણ પ્રેમનું ભાન નથી, આખી દુનિયામાં રખડે છે પણ પોતાની અંદર ડોકિયું કરતાં નથી. સવાલ એ છે કે શા માટે આવાં એકસરખાં સ્કીઝોફ્રેનિક પાત્રો જ તમારી તમામ ફિલ્મોમાં હોય છે? અરીસામાં જુએ ત્યારે એમને ખરેખર કોણ દેખાય છે? પોતાની જાત કેમ દેખાતી નથી? ક્યાંક એવું તો નથીને કે તમારું પોતાનું વ્યક્તિત્વ તમારાં પાત્રોમાં ઢોળાયા કરે છે? અને શા માટે તમારી ‘કિડલ્ટ’ નાયિકાઓ રૂટિન લાઇફથી ભાગીને કંઇક નવા અનુભવો લેવા માટે વલખાં મારતી રહે છે? શા માટે નાયકો ફ્રસ્ટ્રેટેડ, સુસાઇડલ, ચીડિયા હોય છે? અમે તો રાહ જોતા હતા કે ક્યારે તમારો ફેવરિટ શબ્દ ‘પાઇલ ઑન’ આવે, થેન્ક ફુલ્લી ન આવ્યો!

જુઓ, સારી રીતે બની હોય તો અમને એકની એક વાર્તાઓ જોવામાંય વાંધો નથી. વર્ષોથી એકસરખી ફિલ્મો જોતા જ આવ્યા છીએ ને? પરંતુ તમે સાવ કશું જ નવું કર્યા વિના એકસરખી ફિલ્મ જ પધરાવી દો, પરંતુ અમારે તો દર વખતે નવેસરથી પૈસા ખર્ચીને ફિલ્મો જોવા જવું પડે છે. એમાંય હવે તો તમે મોટા સ્ટાર્સને લઇને મોટી ફિલ્મ બનાવનારા મોટા ડિરેક્ટર બની ગયા છો. એટલે તમારી ફિલ્મ આવે એટલે ટિકિટોના દર પણ દોઢ-બે ગણા થઈ જાય છે. એ પછીયે જો અમને જૂનો માલ જ પધરાવવામાં આવે તો ચીટિંગ જેવું ફીલ થાય કે નહીં? અને પછી તમે ફિલ્મ ઇન્ડસ્ટ્રીના લોકો જ દર્શકોને પાઇરસી ન કરવા સમજાવો છો. આ ડબલ સ્ટાન્ડર્ડ નથી?

અમે તો અમારાં બાળકોને પણ ઇંગ્લિશ મીડિયમમાં જ મૂકવાનો આગ્રહ રાખીએ છીએ, એટલે અમને આમ અમારા ગુજરાતીપણાનું કટ્ટર અભિમાન નહીં. છતાંય તમને પૂછવાનું મન થાય કે તમારે ગુજરાતી સ્ટિરિયોટાઇપ પેશ કરવાની જરૂર શું કામ પડી? ગુજરાતીઓ કાયમ થેપલાં, ઢોકળાં, ખાખરા જ ખાય, આખો દિવસ પૈહા-પૈહા જ કરે, એમને રાઇટ-લૅફ્ટમાં પણ સમજ ન પડે અને કંઇક ઍબ્સર્ડ ગુજરાતી છાંટવાળું હિન્દી-ઇંગ્લિશ બોલે, રાઇટ? રોંગ. (ના, ‘તારક મેહતા કા ઉલ્ટા ચશ્મા’ ગુજરાતીઓનો લિટમસ ટેસ્ટ નથી જ.) ગુજરાતીઓ શું ખાય છે, ક્યાં ફરે છે, કેવું અંગ્રેજી-હિન્દી બોલે છે અને કેટલા રૂપિયા વાપરે છે એ આઈ થિંક તમે જાણો જ છો. તમારી હિરોઇન મુંબઈમાં ઊછરેલી અને વકીલાત ભણેલી છે. તો એની ભાષા મંદિરની ઘંટડી જેવી ક્લિયર હોવી જોઇએ. ‘મફતિયું ફેસટાઇમ’ માત્ર ગુજરાતીઓ જ નહીં, આખી દુનિયા વાપરે છે. જો તમારી ફિલ્મના ગુજરાતી એટલા જ મની માઇન્ડેડ હોત તો એક વીંટી માટે પાંચ દેશ ફરવાનો ખર્ચો ન કરત. ‘JSK’ માત્ર ‘વ્હોટ્સએપ’માં લખાય છે, અને એંસીના દાયકાથી ગુજરાતી દીકરીઓનાં નામ ‘સેજલ’ રાખવાનો ટ્રેન્ડ ઓસરી ગયો છે. જ્યારે તમારી હિરોઇન તો માશાઅલ્લાહ નેવુંના દાયકાનું ફરજંદ લાગે છે. શા માટે કોઈ મોબાઇલ વૉલેટ જેવું નામ ધરાવતો સેજલનો મંગેતર ‘રૂપેન’ એને પારકા દેશમાં એકલી છોડીને જતો રહે છે? (આપણે એના માટે નૅગેટિવ મનીમાઇન્ડેડ હોવાની ઇમ્પ્રેશન ધરાવતા થઈ જઇએ એટલે?) ગુજરાતીઓ સાવ ‘બુરા ન માનો હૉલેન્ડ હૈ!’ જેવા લૅમ જોક્સ પર નથી હસતા. ઇન શૉર્ટ, તમે ગુજરાતીઓ પ્રત્યે આટલા જજમેન્ટલ કેમ છો?

તમારી આ સૉ કોલ્ડ નવી ફિલ્મ, જે હકીકતમાં કોઈ ટ્રાવેલ કંપનીની અઢી કલાકની જાહેરખબર જેવી લાગે છે, તે દેખાવમાં એકદમ ખૂબસૂરત છે, પણ છે પ્લાસ્ટિકનાં ફૂલો જેવી નકલી. વીંટી માટે વિવિધ દેશોનો પ્રવાસ અને ‘ઇન્ડિયાના જોન્સ’ સ્ટાઇલમાં નકશામાં તેનું ચિત્રણ માત્ર ટુરિઝમ કેટલોગ લાગે છે (એમાંય પાત્રો તરીકે શહેર તો ઊપસતાં જ નથી). ફિલ્મનાં બંને પાત્રો પોતાની અંદર કંઇક ભાર લઇને ફરે છે, પરંતુ એ પૂરેપૂરો બહાર આવતો નથી ને આપણી સાથે કનેક્ટ થતો નથી. શા માટે એક ઍજ્યુકેટેડ યુવતીને પોતાના દેખાવ-સેક્સ અપીલના વેલ્યુએશન માટે એક અજાણ્યા ટુર ગાઇડના સર્ટિફિકેટની જરૂર છે? શા માટે સેજલના પરિવારજનોને એમાં કોઈ વાંધો કે ચિંતા સતાવતાં નથી? હૅરી ઘર, પ્રેમ, દેશ છોડીને સિંગર બનવા ગયેલો. તો એ હવે કોને શોધે છે? અગાઉ ‘રૉકસ્ટાર’માં આવા જ અભાવથી પીડાતા નાયકને તમે સિંગર બનાવેલો. અહીં કેમ એણે ગાવાનું છોડી દઇને ‘રાજુ ગાઇડ’વેડા ચાલુ કર્યા છે? હૅરી ભલે કહે, પણ એકેય ઍન્ગલથી એ ‘વુમનાઇઝર’ લાગતો નથી. હજીયે એ DDLJનો ‘રાજ’ જ છે, જે પોતાની હિરોઇન સાથે લગ્ન પહેલાં સૅક્સ નથી કરી શકતો. શાહરુખે કદાચ પહેલી (કે બીજી) જ વાર ઑનસ્ક્રીન લિપ ટુ લિપ કિસ કરી છે. એ કિસ પણ તદ્દન ઑકવર્ડ અને મ્યુઝિયમમાં ફિલ્માવાયેલા એક સીનમાં દેખાતી શાહરુખની દાઢી જેટલી જ નકલી લાગે છે. સેજલના ગુજરાતી જેવું જ નકલી હૅરીનું પંજાબી છે, જેમાં ભાગ્યે જ કંઈ સમજાય છે. તમને કદાચ અમારા અંગ્રેજી પર વિશ્વાસ નહીં હોય, એટલે અંગ્રેજી ડાયલોગ્સના રોમનાઇઝ્ડ હિન્દીમાં સબટાઇટલ્સ આપ્યા છે, હેં ને?

ઠીક છે, પણ તમારી આ ફિલ્મ ‘જબ વી મૅટ’ અને ‘તમાશા’ની વચ્ચે ઝૂલતી રહે છે, જેમાં વચ્ચે વચ્ચે ‘હાઇવે’ના પણ શૅડ્સ આવી જાય છે. તમે ફિલ્મમાં ‘અપ ઇન ધ એર’નું નામ લીધું છે, પરંતુ એ હૉલીવુડ ફિલ્મ જેવી ઘરને ભૂલીને સતત ઊડ્યા કરતા નાયકની ફીલ પણ હૅરીમાં આવતી નથી. તમારી નાયિકા પણ ‘ગીત’ અને ‘તારા’ વચ્ચે ઝૂલ્યા કરે છે. પરંતુ એ ગીત જેટલી ફુલ ઑફ લાઇફ નથી અને એટલી મિસ્ટિરિયસ છે કે ‘તારા’ પણ બની શકતી નથી.

જેટલો તમારો પ્રોટાગનિસ્ટ્સનો ‘સેલ્ફ ડિસ્કવરી ઍન્ગલ’ ક્લિશૅ થઈ ગયો છે, એટલું જ હવે હીરો-હિરોઇનનું ખુલ્લી કારમાં ફરવું, બારીની બહાર રૂમાલ-દુપટ્ટો લહેરાવવો, હાથ વડે હવામાં કાલ્પનિક ડોલ્ફિન્સ કૂદાવવી,  કારના ડૅશબોર્ડ પર પગ લંબાવીને બેસવું, વતનનાં ખેતરોમાં છોડ પર (હાથના ક્લોઝ અપ સાથે) હળવેકથી હાથ (કે દુપટ્ટો) ફેરવવો, કોઈ વિદેશી શહેરમાં બાર-ક્લબ ફાઇટ, હિરોઇનનું અજાણ્યા શહેરનાં અજાણ્યાં લોકેશન્સમાં જવું ને મુશ્કેલીમાં ફસાવું (અને નૅચરલી હીરોનું તેને આવીને બચાવવું)… આવી ઢગલાબંધ બાબતો હવે ક્લિશૅની કેટેગરીમાં ઘૂસી ગઈ છે.

જોકે સાવ એવુંય નથી કે અમે હૅરી-સેજલની લવસ્ટોરીમાંથી સાવ કોરાધાકોર બહાર આવ્યા છીએ. શાહરુખ અને અનુષ્કાની મહેનત અમને દેખાય છે. બંનેનું કોમિક ટાઇમિંગ કે ઇમોશનલ અપીલ અમારા સુધી પહોંચે છે પણ ખરી. પરંતુ કોઈ પંચ, કોઈ સ્માર્ટનેસ વિનાના સિટકોમ બનવાના વ્યર્થ પ્રયત્ન કરતા લાંબા લાંબા સીનમાં કોઈ આર્ટિસ્ટ ક્યાં સુધી ખેંચી શકે? આ ફિલ્મ મ્યુઝિકલ છે એવો દાવો તમે ક્યાંય કર્યો નથી, પણ પ્રીતમ પાસે બનાવીને ડઝનેક ગીતો તો નાખ્યાં જ છે. કોઈ જ ઑર્ગેનિક સિચ્યુએશન વિના પરાણે ગીતો આવ્યાં કરે છે. એટલે અમને એ કન્ફ્યુઝન થઈ જાય છે કે અમે ગીતોના વધુ પડતા પ્રમાણથી કંટાળી રહ્યા છીએ કે બાકીની સ્લો, ટૉકી ફિલ્મથી? હા, એટલું તો અમારે કાનની બુટ પકડીને માનવું પડે કે ‘બીચ બીચ મેં’, ‘સફર’, ‘હવાયેં’, ‘ઘર’ જેવાં ગીતો ખરેખર સરસ બન્યાં છે. એમાંય ઇર્શાદ કામિલના શબ્દોઃ ‘સફર કા હી થા મૈં, સફર કા હી રહા… ઇતના કડવા હો ગયા કિ ઝહર હુઆ’, ‘ખાલી હૈ જો તેરે બિના, મૈં વો ઘર હૂં તેરા’… વલ્લાહ, ક્યા બાત હૈ!

ઇમ્તિયાઝભાઈ, તમે ભલે ‘તમાશા’માં કહેલું કે ‘વોહી કહાની ફિર એક બાર’, પરંતુ તેને સાવ આમ લિટરલી લઈ લો એ તો કેમ ચાલે? ભારત તો વાર્તાઓનો દેશ છે, અને એટલે જ તમે ‘તમાશા’ના ‘વેદ’ને સ્ટોરીટેલર બનાવેલો. તો એ વેદને બનાવનારા તમારી પાસે વાર્તાઓનો દુકાળ હોય અને તમે સાવ આવું આત્મા વિનાનું ખોળિયું પધરાવી દો એ પણ કેમ ચાલે?

બસ, તમારી પાસેથી નવી ફ્રેશ વાર્તાની અપેક્ષા રાખતો,
તમારો એક સમયનો ચાહક અને ગુજરાતી દર્શક.

રેટિંગઃ ** (બે સ્ટાર)

(Reviewed for Gujarati Mid Day)

Copyright © Jayesh Adhyaru. Please do not copy, reproduce this article without my permission. However, you are free to share this URL or the article with due credits.

Advertisements

ફિલ્લૌરી

ભૂતનો ભૂતકાળ, ભંગાર ભવિષ્યકાળ

***

આ પ્રીડિક્ટેબલ ભૂતિયા લવસ્ટોરી તેના ટ્રેલરની બહારનું કશું જ નવું પેશ કરતી નથી.

***

phillauri-poster-3-the-film-releases-on-24th-marchજાતભાતનાં પરીક્ષણો દ્વારા સાબિત થયેલું ફૅક્ટ એ છે કે પરીક્ષા પહેલાં ફૂટી નીકળતા ‘IMP’ પ્રશ્નો આખા સિલેબસનું એક ટોપકું માત્ર હોય છે. ફિલ્મોનાં ટ્રેલરનું કામકાજ પણ એવું જ હોય છે. વાજતે-ગાજતે ટ્રેલર રિલીઝ થાય, જે જોઇને લોકોને અંદાજ આવે કે આપણાં ટાઇમ અને મની ઇન્વેસ્ટ કરવા જેવું આમાં કંઈ છે કે કેમ. પરંતુ જો અઢી મિનિટના ટ્રેલરમાં જ અઢી કલાકની આખી ફિલ્મ કહી દેવાની હોય, તો પછી લોકો મફતિયું ટ્રેલર જ ન જોઈ લે? અનુષ્કા શર્માના હોમ પ્રોડક્શનની ‘ફિલ્લૌરી’ સાથે આવી જ ગેમ થઈ ગઈ છે. ટ્રેલરમાં જ આખો સિલેબસ અપાઈ ગયો છે અને ફિલ્મ માટે કશું બચ્યું જ નથી.

ભૂત-પિશાચ નિકટ આવૈ

‘કનાડા’ રિટર્ન કન્નન (‘લાઇફ ઑફ પાઈ’ ફેમ સૂરજ શર્મા) પોતાની ચાઇલ્ડહૂડ સ્વીટહાર્ટ અનુ (નવોદિતા મેહરીન પિરઝાદા) સાથે પૈણવા માટે અમૃતસર આવે છે. ઐશ્વર્યાની જેમ કન્નન પણ માંગલિક છે. હવે ઐશ્વર્યા તો પરણી ગઈ છે, એટલે કન્નનને પીપળાના ઝાડ સાથે પરણવું પડે છે અને ત્યાં જ ગેરકાયદે રહેતી LED લાઇટોવાળી ભૂત શશી (અનુષ્કા શર્મા) એની પાછળ પડી જાય છે. પરંતુ શશી હૉલીવુડના ‘કૅસ્પર’ની જેમ ફ્રેન્ડ્લી ઘોસ્ટ છે. આ બાજુ કન્નન અનુ સાથે લગ્ન કરવાં કે નહીં એ અવઢવમાં ગાંજા પર ગાંજાના દમ માર્યે જાય છે અને બીજી બાજુ ભૂતડી શશી પણ વારેવારે નોસ્ટેલ્જિયામાં જતી રહીને પોતાનો ઇતિહાસ યાદ કરતી રહે છે. ત્યારે આપણને ખબર પડે છે કે દેશ આઝાદ થયો તેનાં પણ વર્ષો પહેલાં પંજાબના ફિલ્લૌરની શશીને પોતાના જ ગામના ગવૈયા રૂપ લાલ (દિલજિત દોસાંજ) સાથે પ્રેમ થઈ ગયેલો. એ પછી શું થયું તે જાણવા માટે તમારે થિયેટર સુધી ધક્કો ખાવો પડે (આ કંઈ ટ્રેલર થોડું છે કે અમે આખી સ્ટોરી કહી દઇએ?).

ઔર ઑડિયન્સ કો ખૂબ પકાવૈ

એટલું તો ક્લિયર છે કે ફિલ્મનું પ્રિમાઇસ એક દાયકા પહેલાં આવેલી હૉલીવુડની ઍનિમેટેડ ફિલ્મ ‘કોર્પ્સ બ્રાઇડ’થી પ્રેરિત છે. એમાંય હીરોનાં લગ્ન ભૂલથી એક ભૂતડી સાથે થઈ જાય છે. તે સિવાય અહીં શશીની લવસ્ટોરી શેક્સપિયરના જમાનાથી સાંભળતા આવ્યા છીએ તે સ્ટારક્રોસ્ડ લવર્સની જ છે. આપણા બૉલીવુડને આમેય પ્રેમમાં ઊંધેકાંધ પડેલાં દુઃખી પ્રેમીઓની કથાઓમાં કંઇક વધારે પડતો રસ પડે છે.

સાથોસાથ એ પણ માનવું પડે કે ફિલ્મની શરૂઆત ખાસ્સી એન્ટરટેનિંગ છે. ‘કનાડા’થી મ્યુઝિક શીખવાના નામે ‘હ્યુમન બીટ બૉક્સ’ (જેમાં કળાકાર મોંએથી જાતભાતનું સંગીત વગાડે છે) બનીને આવેલો સૂરજ શર્મા પોતાના સરસ કોમિક ટાઇમિંગ અને બફૂનરીથી આપણને હસાવે છે. એ ભૂતથી ડરીને ભાગતો હોય અને આપણે હસતા હોઇએ. જ્યાં દૂધને બદલે દારૂથી દિવસની શરૂઆત થતી હોય, બિનધાસ્ત જાહેરમાં ઍડલ્ટ વાતો થતી હોય અને દાદી પણ વ્હિસ્કીનો ગ્લાસ ખાલી કરતાં બેઠાં હોય (શા માટે? ‘વિકી ડૉનર’ હિટ ગયેલું એટલે?) એવું ધમાલિયું ટિપિકલ પંજાબી ફેમિલી પણ ઇન્ટરેસ્ટિંગ છે. પ્રોબ્લેમ શરૂ થાય છે એ પછી.

એક તો પંજાબી શાદીનું બૅકગ્રાઉન્ડ, ચક્રમ દુલ્હો-સેન્સિબલ દુલ્હન અને સાવ પીઠી ચોળવાના ટાણે વરરાજાને શાદી ન કરવાના વિચારો આવે તે ટ્રેક ઘસાઈને એટલો લિસ્સો થઈ ગયો છે કે બાળકો તેના પર લસરપટ્ટી રમી શકે. લગભગ એક સૈકા પહેલાંનાં ફિલ્લૌરના સ્ટારક્રોસ્ડ લવર્સની પ્રેમકહાણી પણ એવી જ એક્સપાયરી ડૅટ વટાવી ચૂકેલી છે. જાતભાતના અંતરાયો છતાં બે જણાં પ્રેમમાં પડે અને એ બંનેને એક થવાને આડે આખા ગામને ચૂંક આવે. પહેલા અડધા કલાકમાં જ તમે આખી ફિલ્મ વિશે એવું પર્ફેક્ટ અનુમાન લગાવી શકો કે પોરસાઇને ભવિષ્યવાણી કરવાનો સાઇડ બિઝનેસ ખોલવાની ઇચ્છા થઈ આવે. એકમાત્ર ફિલ્મનો ક્લાઇમેક્સ ‘ઇત્તુ’ સા ઇમોશનલ અને તેને ઇતિહાસની એક ઘટના સાથે જોડવા પૂરતો સ્માર્ટ છે.

કદાચ આ ફિલ્મ બાળકોને ધ્યાનમાં રાખીને બનાવાઈ હશે, એટલે જ તે આટલી સિમ્પ્લિસ્ટિક છે. પણ જો એવું હોય તો તેમાં માંગલિક, ઝાડ સાથે શાદી, એ પછી ઘટાદાર વૃક્ષ કાપી નાખવું, ગાંજો પીવો, દાદીમા સહિત ઘરના લોકો ટેન્કર ભરીને દારૂ પીતા હોય, ભૂતિયા રેશનકાર્ડ વિના ભટકતું ભૂત, કોમેડીના નામે પીડોફિલિયાનો સૂચક નિર્દેશ એવી બધી વાતો કેવી રીતે જસ્ટિફાય થઈ હોય? જો મોટેરાંને ધ્યાનમાં રાખીને આ ફિલ્મ બનાવાઈ હોય, તો તેનું રાઇટિંગ તદ્દન આળસુના પીર જેવું છે. કેમ કે, ભૂતકાળની સ્ટોરીને સાવ ડાઇનિંગ હૉલની થાળીની જેમ પિરસી દેવાને બદલે ‘કનાડા’થી આવેલું સૂરજ શર્માનું પાત્ર ફિલ્લૌરીના ભૂતની સાથે મળીને તેના ઇતિહાસનાં સિક્રેટ એક પછી એક શોધી કાઢે એવું કંઇક રાખવા જેવું હતું, જેથી ટ્રેઝર હન્ટની થ્રિલ તો આવત. કદાચ એવું પણ બતાવી શકાયું હોત કે ગાંજાની અસરમાં ફિલ્લૌરી એને સપનામાં આવીને સાચો પ્રેમ કોને કહેવાય તે શીખવી જાય. લેકિન, અફસોસ. ફિલ્મની હાલત જોઇને કોમેડી પણ પાછલા દરવાજેથી છટકી જાય છે. અગઇન, અફસોસ.

અનુષ્કાએ પોતાના ભાઈ સાથે મળીને ઘરના પૈસા રોક્યા છે એટલે હોય કે ગમે તે, પણ એણે એકદમ પ્રામાણિકતાથી એક્ટિંગ કરી છે. આખી ફિલ્મમાં એ ‘તુઝ મેં રબ દિખતા હૈ’ સ્ટાઇલમાં એકદમ પાવિત્ર્ય ઔર ભક્તિરસ સે ભરપુર દેખાય છે. ટૂંકમાં શી ઇઝ બ્રિલિયન્ટ. અગાઉ ‘ઉડતા પંજાબ’માં કરીનાના પ્રેમમાં પડેલા પંજાબી એક્ટર દિલજિત દોસાંજે પણ પ્રામાણિકતા બતાવવાની કોશિશ કરી છે, પણ રાઇટિંગમાં દમ ન હોય, તો હાથમાં પકડાવેલા એકતારામાંથી બિચારો કાઢી કાઢીને કેટલા સૂર કાઢે? શૉકિંગ કામકાજ તો સૂરજ શર્માનું છે. આંગ લી જેવા ધરખમ એક્ટર સાથે ‘લાઇફ ઑફ પાઈ’માં દમદાર પાત્ર ભજવ્યા પછી અહીં એને બેવકૂફની જેમ ગાંડા કાઢતો જોઇને થાય કે આના કરતાં તો એ ‘રિચર્ડ પાર્કર’નો કોળિયો બની ગયો હોત તો સારું થાત. ન્યુ કમર મેહરીન પિરઝાદા બલા સી ખૂબસૂરત છે. એને ને અનુષ્કાને જોઇને આંખો ઠારવા સિવાય ખાસ કોઈ ડિવિડન્ડ છે નહીં આ ફિલ્મમાં.  હા, અનુષ્કાના ભાઈના પાત્રમાં એક્ટર માનવ વિજ ખાસ્સા પ્રભાવશાળી લાગે છે, ખાસ કરીને એમની આંખો. પ્લસ ઘરમાં નોકર બનતા એક બાળકલાકારનું કોમિક ટાઇમિંગ ખરેખર જોરદાર છે. એને વધુ ચાન્સ મળવા જ જોઇએ. ‘TVF’ની ‘પિચર્સ’ તથા ‘પર્મનન્ટ રૂમમેટ્સ’ જેવી વેબસિરીઝમાં દેખાયેલાં નિધિ બિષ્ટ અને અભિષેક બૅનર્જી જેવા કલાકારો અહીં છે, પરંતુ માત્ર ‘છે’. મેઇનલીડના સાઇડકિક બનવા સિવાય એમના ભાગે કોઈ નોંધપાત્ર સીન કે સંવાદ આવ્યા નથી. એ લોકો વેબસિરીઝમાં જ સુપર્બ લાગે છે. ફિલ્મમાં જરાતરા રઝા મુરાદ પણ છે, પરંતુ એ ગ્રામોફોન રેકર્ડ વગાડીને જતા રહે છે.

‘સાહિબા’ અને ‘દમ દમ’ જેવાં એકલદોકલ સારાં ગીત, સ્ટાર્ટિંગમાં પાત્રોના પરિચય વખતે આવતી સ્માર્ટ કોમિક સટલ્ટી, એક સૈકા પહેલાંનું નોસ્ટેલ્જિક ઇન્ડિયા, ગ્રામોફોન રેકર્ડ માટે વપરાયેલો શબ્દ ‘તવા’ અને એ વખતની રેકોર્ડિંગ પ્રોસેસ, રેકર્ડમાંથી સંભળાતો ગૌહર જાનનો અવાજ, દિલજિતનું પાત્ર ગુરુદ્વારાના કુંડમાં નહાઈને જાણે નવો જન્મ ધારણ કરે તેવું ચિત્રણ, ભાઈ-બહેનનું ઇમોશનલ બોન્ડિંગ વગેરે બાબતો ટચ્ચ કરે તેવી છે. ગ્રામોફોન રેકર્ડ સાંભળવા માટે આખું ગામ ભેગું થાય તે સીન તો અદ્દલ કેતન મહેતાની ‘મિર્ચ મસાલા’ના એવા જ દૃશ્યની યાદ અપાવે છે. જૂના સિનેમાપ્રેમીઓને તો હિન્દી અને અંગ્રેજી ઉપરાંત ઉર્દૂ અને પંજાબીમાં પણ ફિલ્મનું નામ જોઇને 50 ml લોહી ચડી જશે. લેકિન સેલિબ્રિટી સામેના કૅસની સ્પીડે ચાલતી ફિલ્મની વાર્તા અને તેના ચુકાદા જેવો જ પ્રીડિક્ટેબલ ક્લાઇમેક્સ આ પૉઝિટિવ બાબતોનું ફીંડલું વાળી દે છે.

તમે વિરાટ કોહલી છો?

આમ તો નવોદિત ડિરેક્ટર અંશાઈ લાલની આ ફિલ્મ પાસેથી ઝાઝી અપેક્ષા ખુદ અનુષ્કા શર્માને પણ નહીં હોય, એ ફિલ્મની ઠીકઠાક ટ્રીટમેન્ટ અને લૅઝી રાઇટિંગ પરથી ખબર પડે જ છે. જોકે મોટા મૅલ સ્ટાર વિના પોતાના ખભે આખી ફિલ્મ ઊંચકવાની એની હિંમતને દાદ દેવી પડે. ‘ફ્રેન્ડ્લી ભૂતનું પિક્ચર છે અને કોમેડી જેવું છે’ એવું માનીને એક્ઝામના પ્રેશરમાંથી ફ્રી થવા બાળકોને લઈ જશો તો બિચ્ચારાં બોર થઈ જશે. એટલે બચ્યા વિરાટ કોહલી જેવા અનુષ્કા શર્માના ફૅન. જો તમે એ પણ ન હો, તો ચેનલ પર આવે ત્યાં સુધી રાહ જોવામાં અનુષ્કાને ખાસ નુકસાન થવાનું નથી. એ બહાને DTHના પૈસા પણ વસૂલ થશે.

રેટિંગઃ ** (બે સ્ટાર)

(Reviewed for Gujarati Mid Day)

Copyright © Jayesh Adhyaru. Please do not copy, reproduce this article without my permission. However, you are free to share this URL or the article with due credits.

એ દિલ હૈ મુશ્કિલ

બિગ બજેટ ક્લિશૅ કી કીમત તુમ ક્યા જાનો, રાજબાબુ?
***
એક્ચ્યુઅલી આ ફિલ્મ નથી, ચ્યુઇંગગમ છે. શરૂઆતમાં મીઠી, પાછળથી એકદમ મોળી અને આપણે દાયકાઓથી ચાવતા આવ્યા છીએ એ જ ફ્લૅવરવાળી.
***
496386-aedil1કરણ જોહર જો કેમિસ્ટ્રીનો શિક્ષક હોત, તો એ પોતાના વિદ્યાર્થીઓને ‘ચેઇન રિએક્શન’ કંઇક આ રીતે શીખવતો હોતઃ કેમિકલ RK કેમિકલ ASને પ્રેમ કરે છે, પરંતુ કેમિકલ AS ત્રીજા એક પાકિસ્તાની કેમિકલ FKના પ્રેમમાં છે. AS સાથે પાકો બોન્ડ ન બંધાતાં RK એક થોડા મોટી સાઇઝના બ્યુટિફુલ કેમિકલ AR સાથે નવો બોન્ડ બાંધે છે, પરંતુ એમાં પેલા AK જેવી મજા નથી. અધૂરામાં પૂરું એ બ્યુટિફુલ કેમિકલ ARનું પણ એક કેમિકલ S સાથે જૂનું બોન્ડિંગ છે. હવે આ સમગ્ર રસાયણોને બૉલિવૂડના બિકરમાં નાખીને ૧૫૭ મિનિટ સુધી દેશભક્તિના RT નામના ઉદ્દીપકની સાક્ષીએ ઉકાળીએ તો જે નવું રસાયણ તૈયાર થાય, તેને ‘એ દિલ હૈ મુશ્કિલ’ એટલે કે ADHM નામ આપી શકાય.

પ્રેમનો પકડદાવ
આપણા બૉલીવુડમાં પ્રેમના જેટલા પ્રકારો જોવા મળે છે એટલા તો ખુદ કામદેવની ટેક્સ્ટ બુકમાં પણ નહીં હોય. પરંતુ એમાંય સૌથી કોન્ક્રિટ પક્કાવાલા પ્રેમ હોય, તો તે છે ‘સચ્ચા પ્યાર.’ બાકી કરણ જોહર જ અત્યાર સુધીમાં ઍશિયન પેઇન્ટ્સના શૅડકાર્ડમાં હોય છે એટલા બધા ટાઇપના પ્રેમ પોતાની ફિલ્મોમાં અજમાવી ચૂક્યો છે. જેમ કે, દોસ્તો વચ્ચેનો પ્રેમ, ભાઈ-ભાંડું-માતાપિતા સાથેનો પ્રેમ, મરતા દોસ્ત દ્વારા કુરબાન કરવામાં આવતો પ્રેમ, પારકાંનાં પતિ-પત્નીને કરાતો પ્રેમ, પ્રેમિકાના આગલા ઘરના દીકરાને કરાતો પ્રેમ અને હવે આ દિવાળીનો લેટેસ્ટ પ્રેમ છે, ‘ફ્રેન્ડઝોન પ્રેમ.’ મતલબ કે જ્યારે છોકરી છોકરાના પ્રેમના પ્રસ્તાવના જવાબમાં એવું કહી દે કે, ‘આઈ લવ યુ, બટ ઍઝ અ ફ્રેન્ડ’, પછી પેલા વેલેન્ટાઇન્સ ડૅમાંથી ફ્રેન્ડશિપ ડૅમાં આવી પડેલા મજનૂની જે હાલત થાય એ થયો ‘ફ્રેન્ડઝોન પ્રેમ’. એ રીતે જોઇએ તો કરણ જોહરે ફ્રેન્ડઝોનમાં આવી પડેલા કરોડો પ્રેમીઓની પીડાને વાચા આપી છે.

ADHMમાં રણબીર કપૂરની હાલત એ જ થઈ છે, બચાડો આશિકઝોનમાંથી ફ્રેન્ડઝોનમાં આવી ગયો છે. પરંતુ એવી એને ખબર પડે છે તે પહેલાં એ અને અનુષ્કા બંને જબ્બર ધમાલ કરે છે. હવે કરણ જોહરની ફિલ્મ છે એટલે એનાં પાત્રો માટે ગરીબી રેખા એટલે ‘ફોર્બ્સ મેગેઝિન’ના લિસ્ટમાં ન આવવું તે. અહીં ‘અયાન’ બનતો રણબીર એવો અમીર છે, જે લંડનમાં MBA કરે છે, દિલ ટૂટે તો સાંધવા માટે પૅરિસના દરજી પાસે જાય છે અને એ પણ પપ્પાના પ્રાઇવેટ જૅટમાં બેસીને, સચ્ચી. MBA તો એ ખાલી સ્ટાઇલ મારવા માટે જ કરે છે, બાકી એનું અસલી પૅશન તો છે સિંગિંગ. પરંતુ એને હજી પોતાની ‘રૉકસ્ટાર’નો નશો ઊતર્યો નથી, એટલે અવાજમાં દર્દ લાવવા માટે દિલ તૂટવાની રાહ જોઇને બેઠો છે.

એકાદા ખૂફિયા ટ્વિસ્ટને બાદ કરતાં ADHM એવા ચવાયેલા બૉલીવુડિયન ટ્રેક પરથી પસાર થાય છે કે જેને તમે બે વખત શાંતિથી ટ્રેલર જોઇને પણ કળી શકો. જે બાબત ખૂફિયા રખાઈ છે એ પણ હડપ્પીય સંસ્કૃતિના અવશેષો જેટલી જ પુરાણી છે. પરમેશ્વર ગોદરેજને અને ‘દેશદ્રોહ’નું પાપ ધોવા માટે સૈનિકોને અંજલિ આપવાથી શરૂ થતી આ ફિલ્મને જોકે સાવ માળિયે ચડાવી દેવા જેવી તો નથી જ. અનુષ્કા શર્મા અને રણબીર કપૂરની ઑનસ્ક્રીન કેમિસ્ટ્રી અનુષ્કા-વિરાટની ઑફસ્ક્રીન કેમિસ્ટ્રી કરતાં પણ, ઑકે ચલો એના જેટલી જ નૅચરલ લાગે છે. એ બંનેએ સાથે મળીને જે ધમાલ કરી છે તે ફિલ્મનો સૌથી એન્ટરટેનિંગ પાર્ટ છે. રણબીરના પપ્પા ઋષિ કપૂરના ‘ચાંદની’ના ગીત પર બંનેનો ડાન્સ, ‘ઍન ઇવનિંગ ઇન પૅરિસ’, ‘તોહફા’નું ટાઇટલ સોંગ અને તેનાં મ્યુઝિક, ‘દોસ્તી મેં નો સોરી નો થેન્ક યુ’ કે પછી ‘કુછ કુછ હોતા હૈ.. તુમ નહીં સમઝોગી’ ટાઇપના પોતાની અને બૉલીવુડની ફિલ્મોને સેલિબ્રેટ કરતી સિક્વન્સીસ પ્લસ ડાયલોગ્સ અંદરથી એકદમ નૉસ્ટેલ્જિક કરી મૂકે છે. કોઈ ફિલ્મી રોમેન્ટિક કોમેડી નોવેલ વાંચતા હોઇએ એ રીતે લડકા-લડકી મિલે, પ્રેમના ફણગા ફૂટે, ટિપિકલ બૉલીવુડિયા શાદી આવે અને ફિલ્મ ફટાફટ આગળ વધતી રહે. એ બધું જ ટિપિકલ ફિલ્મી ક્લિશૅ હોવા છતાંય જોવાની મજા પડે. એમાં ‘મધર તો ઇન્ડિયા હોતી હૈ, તુમ્હારી તો મિલ્ખા નીકલી’, ‘રાયતા હૂં, ફૈલ રહી હૂં’ જેવાં ક્રિએટિવ વનલાઇનર્સ પણ આવી જાય. મજાના આ મોજે દરિયામાં ઓટ ઇન્ટરવલની થોડી મિનિટો પછી આવવી શરૂ થાય છે.

પરંતુ એ પહેલાં એન્ટ્રી થાય છે મોહતરમા ઐશ્વર્યા રાય બચ્ચનની. જરાય અતિશયોક્તિ વિના કહી શકાય કે સ્વર્ગની કોઈ અપ્સરાનું ‘ગૂગલ મૅપ્સ’ ખોટકાઈ ગયું હોય અને અહીં ભૂલી પડી ગઈ હોય એવી ગજબનાક ખૂબસૂરત લાગે છે. આમ તો એની અને રણબીરની જોડી મે-ડિસેમ્બર જેવી ઑડ છે, પરંતુ અહીં કોને પરવા છે? ઐશ્વર્યા પરથી નજર હટે તો બીજું કંઈ સૂઝે ને? પાછી તો એ શાયરા છે, મતલબ કે કવયિત્રી. એ પણ જેવી તેવી શાયરા નહીં, ઑસ્ટ્રિયાના વિયેનામાં રહેતી અને પ્લૅનના બિઝનેસ ક્લાસમાં સફર કરતી શાયરા. એનું ઘર પણ ક્રિકેટ રમી શકાય એવડું મોટું. એ સવારે બ્રશ કર્યાં પહેલાં પણ ‘ગુફ્તગુ બેઝાર લોગોં કી આદત હોતી હૈ’, ‘મૈં કિસી કી ઝરૂરત નહીં ખ્વાહિશ બનના ચાહતી હૂં’, ‘ખૂબસૂરતી તો ઢલ જાતી હૈ, પર્સનાલિટી ઝિંદા રહતી હૈ’ જેવી લાઇનો છૂટ્ટી ફેંકતી રહે છે (થેન્ક્સ ટુ રાઇટર નિરંજન આયંગર). પરંતુ ઐશ્વર્યાને ઘરે બૅબી કજિયા કરતી હોવાથી એ વહેલાં બિસ્તરા-પોટલાં પૅક કરી લે છે અને ફિલ્મને કપાયેલા પતંગની જેમ લૂઢકતી છોડીને જતી રહે છે. પરિણામે પડદા પર ચાલતા આ મલ્ટિસ્ટારર નાટકનો ત્રીજો અંક એ હદે ક્લિશૅ એટલે કે ચવાયેલો થઈ ગયો છે કે સિરિયલો જોઇને રડી પડતા લોકોને પણ સ્પર્શી શકે નહીં.

આ ફિલ્મમાં મુખ્ય કલાકારો એ જ એટલા બધા છે કે સપોર્ટિંગ સ્ટાર્સની જરૂર જ નથી. તેમ છતાં જોહરભાઈની ફિલ્મ હોય એટલે ગુડલક શૉટ આપવા માટે પણ વડ્ડે વડ્ડે સ્ટાર આંટો મારી જાય ખરા. અચ્છા, આ રાજભાઉ ઠાકરેએ નાહકની ચિલ્લમ ચિલ્લી કરી. જો એમણે કકળાટ ન કર્યો હોત તોય કોઈ ફવાદને ઓળખવાનું નહોતું એવો ખસખસના દાણા જેટલો નાનો રોલ છે એનો. હા, આ ફિલ્મ માટે જેણે ‘આજ જાને કી ઝિદ ના કરો’નું પાર્ટી વર્ઝન બનાવ્યું છે એના પર સર્જિકલ સ્ટ્રાઇક કરવા જેવી ખરી. બાકીનાં બધાં ગીતો પ્રીતમે સરસ રીતે ઉઠાવ્યાં, સોરી, બનાવ્યાં છે. અરિજિત આણિ મંડળીએ ગાયાં પણ દિલથી છે, તાનપુરે કી કસમ.

દોસ્તી ઔર પ્યાર મેં સબ ક્લિશૅ જાયઝ હૈ?
કોઈ નાનું બચ્ચું પણ કહી શકે કે મોટા બજૅટનો ઉપયોગ માત્ર મોટા સ્ટાર, ફોરેન લૉકેશન્સ અને મોંઘાં કપડાં પાછળ જ કરાયો છે. બાકી સ્ટોરીના નામે તો એની એ જ જૂની હિન્દી-ઇંગ્લિશની ભેળપૂરી જ પિરસવામાં આવી છે. લીડ સ્ટાર્સના ચાર્મ, સાંભળવાની મજા પડે એવાં ગીતો અને તહેવારની સીઝનને લીધે ચાલી જાય, બાકી આ જ ફિલ્મ જો જાણીતા ચહેરા વિના બીજા કોઈ સમયે રિલીઝ કરાઈ હોય, તો ઘૂંટડો પાણી પણ માગ્યા વિના સિધાવી જાય. હા, અંદર ખાને ‘એકતરફા પ્યાર’ની પોટલી લઇને ફરતા નિષ્ફળ પ્રેમીઓને આ ફિલ્મ ખૂણેખાંચરે ટચ્ચ કરી જાય તો કહેવાય નહીં.

રેટિંગઃ **1/2 (અઢી સ્ટાર)

(Published in Gujarati Mid Day)

Copyright © Jayesh Adhyaru. Please do not copy, reproduce this article without my permission. However, you are free to share this URL or the article with due credits.

સુલતાન

હેડિંગઃ પ્રીડિક્ટેબલ દંગલ
***
ઇન્ટ્રોઃ ‘કુછ ભી કરને કા, લે
કિન સુલતાન ભાઈ કા ઇગો હર્ટ નહીં કરને કા.’ આ ક્વોટના પાયા પર આ વન ટાઇમ વૉચ ફિલ્મ ઊભી છે.

***

હવે કાયમનું થયું છેઃ ઇદ-દિવાળી જેવા મોટા તહેવાર પર સલમાનની ફિલ્મ આવે, અફઘાનિસ્તાનમાં લાદેનને પકડવા માટે અમેરિકાએ
કરેલું એવું જથ્થાબંધsultan-new-poster-2 શોઝનું આખા દેશનાં થિયેટરોમાં કાર્પેટ બોમ્બિંગ થાય, ટિકિટોના ભાવ કાળાબજારિયાઓને પણ આંખે અંધારાં આવી જાય એવા વધી જાય, છતાં લોકો ‘ભાઈ કી પિક્ચર’ જોવા માટે ધક્કામુક્કી કરી મૂકે, બે-ત્રણ દિવસમાં ૧૦૦ કરોડ ક્લબમાં ફિલ્મ સામેલ થઈ જાય અને એ ફિલ્મનો રિવ્યુ કરનારા પોતાનો કાન ખોતરતાં એક ખૂણામાં બેસી રહે. એવી જ વધુ એક ફિલ્મ છે આ ઈદની રિલીઝ ‘સુલતાન.’ સલમાન ખાનની છેલ્લી ઘણી ફિલ્મોની જેમ અહીં પણ એ જ વાત છે કે સ્વભાવે ફાઇટર એવા ‘ભાઈ’ એકદમ ‘બીઇંગ હ્યુમન’ છે અને ક્યારેક કશું ઊંધું ચત્તું કરી નાખે તો એમને મોટું મન રાખીને માફ કરી દેવા જોઇએ.

ધોબીપછાડ
આમ તો હરિયાણાના રેવાડીમાં રહેતા સુલતાન અલી ખાન (સલમાન ખાન)ને DTH કૅબલનો ધંધો (ઇવન એમની બાઇકની પાછળ પણ કેપ્ટન અમેરિકાની જેમ DTHની ડિશ લગાવેલી છે!), પણ જ્યારથી એણે કુસ્તીબાજ આરફા (અનુષ્કા શર્મા)ને જોઈ, ત્યારથી એના દિમાગનાં સિગ્નલ ખોરવાઈ ગયાં. દિલમાં બસ પ્રેમની જ ચૅનલ ચાલવા માંડી. ત્યાં જ આરફાએ પ્રેમનો પ્લગ ખેંચીને ભાઈનો ઇગો હર્ટ કરી નાખ્યો. આઇડેન્ટિટી પર સવાલ ઊઠે એટલે પછી ભાઈ બર્દાશ્ત કરે? બૉડી તો માશાઅલ્લાહ હતું જ. બસ, એક જ મહિનામાં કૅબલવાળામાંથી બલવાળા બાહુબલિ બનીને બતાવી દીધું અને છેક ઑલિમ્પિક સુધીના મૅડલ જીતી લીધા. મૅડલની સાથે આરફાનું દિલ પણ જીતાઈ ગયું. લેકિન બૉડીને બદલે ભાઈના દિમાગમાં ચરબી ચડી અને કહાની મેં ટ્વિસ્ટ.

પોતે એકદમ પાકીઝા છે એવું સાબિત કરવા માટે છેક દિલ્હીથી આકાશ ઓબેરોય (અમિત સાધ) એક ચાન્સ લઇને આવ્યો. એ ચાન્સ એટલે ‘મિક્સ્ડ માર્શલ આર્ટ’, ટૂંકમાં ઢીકાપાટું. બસ, ભાઈએ ચરબી ખંખેરી અને ફરી પાછું દે ધનાધન. ખાધું, પીધું ને… વેલ, ઑવર ટુ મુવી.

પૈસા, ઇમોશન, એન્ટરટેનમેન્ટ
સલમાન ખાને આ વખતે સત્તાવાર રીતે અન્ડરવેઅર પહેર્યો છે, બાકી એ પોતાની દરેક ફિલ્મમાં સુપરમૅન જ હોય છે. એની ફિલ્મ બનતી નથી, એની ઇમેજને, એના ફૅન્સને ધ્યાનમાં રાખીને ડિઝાઇન કરવામાં આવે છે. જેમ કે, સલમાનનો સૌથી મોટો USP છે એનું કસાયેલું શરીર. અલબત્ત, હવે એમાં ચરબીના વાટા ચડ્યા છે, સ્પેશ્યલ ઇફેક્ટના ઉપયોગ છતાં ભાંગ્યું તોય ભરૂચના ન્યાયે બદન ગઠિલું તો છે જ. એ બદનનાં દર્શન થાય એટલે પોણા ભાગની પબ્લિક તો ત્યાં જ ધન્ય થઈ જાય. ઉપરાંત સલમાનભાઈ ચડે, પડે ફરી ઊભા થાય, તડકે સૂકવવા મૂકેલાં ગાદલાંની જેમ પહેલવાનોને ટીપી નાખે. તોય એમની કસાયેલી કાયામાં અંકે ૨૪ કેરેટનું ‘બીઇંગ હ્યુમન’વાળું હૃદય ધબકતું હોય, એટલે એ હસે, રડે, ગીતો ગાય, અજાણ્યાનાં લગ્નમાં ઢેકાઉલાળ ડાન્સ કરે, જુવાનિયાંવ શરમાઇને અન્ડરગ્રાઉન્ડ થઈ જાય એવી સ્ફૂર્તિથી ‘પાર્કર’ નામની અગાશીઓ પર કૂદાકૂદ કરી મૂકે, જૅક વગર આખું ટ્રેક્ટર ઊંચકી લે, ‘મધર ઇન્ડિયા’ની જેમ ખેતર ખેડે. એટલે ઑડિયન્સ ખુશ. પૈસા વસૂલ. બીજું શું જોઇએ? લટકામાં થોડા પબ્લિક સર્વિસના મેસેજ પણ હોય. એટલે બચેકૂચે રિવ્યુઅર્સ પણ ખુશ.

તોતિંગ ૧૭૦ મિનિટ લાંબી આ ફિલ્મ સતત સલમાનની જ પાછળ ફુદરડી ફર્યા કરે છે. એનો પ્રેમ, એનો ઇગો, એની જીત, એની હાર, એનો સંઘર્ષ, એની પીડા. એનાં દરેક ઇમોશન માટે એકેક ગીત છે, પરંતુ હિરોઇનનાં ઇમોશન માટે એક પણ સોલો ગીત નથી. અલબત્ત, સલમાનની કદાવર પર્સનાલિટી એની આ જર્નીમાં તમને થાકવા દેતી નથી. જે કંઈ થકવી દે છે તે છે ફિલ્મની લંબાઈ અને પ્રીડિક્ટેબિલિટી.
એક તો આપણે ત્યાં સ્પોર્ટ્સ પરની બધી જ ફિલ્મો અન્ડરડૉગની થીમ પર જ હોય. એટલે ખબર જ હોય કે આ પ્રોટૅગનિસ્ટ ભલે અત્યારે ઊંધે કાંધ પછડાતો, છેલ્લે તો ધૂળ ખંખેરીને ઊભો થવાનો જ છે. આવી ક્લિશૅ થઈ ગયેલી થીમમાં એક લૂઝર કૉચ પણ હોય. અહીં રણદીપ હૂડા છે. સુલતાન માંડ એક-દોઢ મહિનો પ્રેક્ટિસ કરે અને છેક ઑલિમ્પિકમાં ગોલ્ડ મૅડલ લઈ આવે અથવા તો ઢીકાપાટુની પાંજરા ફાઇટમાં તરખાટ મચાવી દે. પરિણામે ફિલ્મ પ્રીડિક્ટેબલ બની જાય. ‘સુલતાન’નો પોણા ભાગનો હિસ્સો કુસ્તીબાજીએ રોક્યો છે, પરંતુ ક્યાંય કહેતાં ક્યાંય કોઈ સંઘર્ષ નથી. ઘરે નૂડલ્સ બને એ સરળતાથી સુલતાન હરીફોને ધૂળ ચટાડી દે. પરિણામે જે થ્રિલ અનુભવાવી જોઇએ તે અનુભવાતી નથી.

ફિલ્મ લાંબી છે અને લોકોને વારેવારે બહાર જવાની જરૂર પડે એ વિચાર્યું હોય કે ગમે તે, પણ ‘સુલતાન’માં દર થોડી વારે એક ગીત ટપકી પડે છે. વળી, ‘રે સુલતાન’ અને ‘જગ ઘૂમેયા’ સિવાય બાકીનાં ગીતોમાં ખાસ કશો ભલીવાર પણ નથી.

તેમ છતાં રાઇટર-ડિરેક્ટર અલી અબ્બાસ ઝફરની આ ફિલ્મ કંટાળો નથી આપતી. એના સિલી જોક્સ પર પણ હસવું આવે, હીરોનાં સંઘર્ષ-દુઃખ-પ્રેમ પોતીકાં લાગે છે. તેનું એક કારણ છે ફિલ્મની સિમ્પ્લિસિટી. કોઈ બાળફિલ્મની જેમ એકેક ઇમોશન આપણને સિમ્પ્લિફાય કરીને સમજાવવામાં આવે. જેમ કે, સુલતાન કોઈ કામ માટે ફાળો એકઠો કરતો હોય, તો એણે બૅન્કમાં અકાઉન્ટ ખોલાવવાને બદલે ઘરમાં એ નામ લખેલી પિગી બૅન્કનો કબાટ ભર્યો હોય. એ કોઈ પહેલવાનને હરાવે, તો તેનો રિપ્લે પણ આવે. અરે, ‘તમારી સાચી લડાઈ તમારી જાત સામે જ હોય છે, એવું બતાવવા એક સીનમાં સલમાન ખુદ સલમાન સામે જ લડે છે! આવું સ્પૂનફીડિંગ આખી ફિલ્મમાં ભરચક છે. જો તેને ઇગ્નોર કરો તો તમે સુખી.

ફિલ્મની વાર્તામાં જરૂર ન હોવા છતાં ‘સુલતાન’માં અત્યંત બેશરમ થઇને વિવિધ પ્રોડક્ટની જાહેરખબરો મૂકી દેવાઈ છે. પાઇપ, ટ્રેક્ટર, ઑટો કંપની, બૉલપેન, ઘી, CCTV કેમેરા વગેરેની ઍડ્સ છે એટલું જ નહીં, અમુક ઠેકાણે તો તેનાં સ્લોગન સુદ્ધાં છે. મતલબ કે પબ્લિક-પ્રાયોજક બંને ઠેકાણેથી પૈસા પડાવવાના.

અમુક ઠેકાણે મૅટા હ્યુમર એટલે કે રિયલ લાઇફ કનેક્શનના હળવા ચમકારા પણ છે. જેમ કે, શાહરુખનું નામ લઇને સલમાન હરિયાણવી બોલીમાં કહે છે, ‘શાહરુખ કા મજાક મત ઉડાઓ, મને બહોત પસંદ હૈ.’ બીજા એક ઠેકાણે સલમાન ‘દંગલ’ શબ્દ પણ બોલે છે (જે આમિરની આગામી ફિલ્મનું નામ છે).

ઘણા બધા સુંદર ઍરિયલ શૉટ્સ સાથેની આ ફિલ્મ સલમાનની છે એટલે તેમાં રણદીપ હૂડા, કુમુદ મિશ્રા, અમિત સાધ, પરીક્ષિત સાહની જેવા એક્ટર સ્વાભાવિક રીતે જ વેડફાયા છે. (આ પરીક્ષિત સાહની સાહેબને બધી ફિલ્મોમાં લૂઝર દીકરા જ કેમ ભટકાતા હશે? પહેલાં જિમી શેરગિલ, પછી માધવન અને હવે અમિત સાધ!) હા, કુસ્તીની કોમેન્ટરીનાં દૃશ્યોમાં વીતેલાં વર્ષોના ‘દૂરદર્શન’ના ન્યુઝ રીડર શમ્મી નારંગને જોઇને હાઈડેફિનેશન આનંદ આવે છે. એવો જ (થોડો સાશંક) આનંદ ફિલ્મમાં બેટી બચાવો, શૌચાલય બનાવો જેવા મેસેજ જોઇને પણ આવે.* (See footnote, with some spoilers)

તોફાન પસાર થઈ જવા દો
આ ફિલ્મમાં એક પણ ઠેકાણે, રિપીટ એક પણ ઠેકાણે ઍન્ટિ સ્મોકિંગની ચેતવણી ડિસ્પ્લે થાય તેવો સીન નથી. ફિલ્મ જોઇને ખુદ ‘બાબુજી આલોક નાથ’ પણ કહી ઊઠે કે, ‘યાર, આટલો સંસ્કારી તો હું પણ નથી, જેટલી સંસ્કારી આ ફિલ્મ છે.’ ઇન શૉર્ટ, પાવિત્ર્ય ઔર ભક્તિરસ સે ભરપૂર. સરેરાશ એન્ટરટેનિંગ હોવા છતાં અત્યારે બૉક્સઑફિસ પર જે પ્રકારનું ઊંચા ભાવનું દંગલ ચાલી રહ્યું છે એ જોતાં રાહ જોવામાં કશું ખાટુંમોળું થાય તેમ નથી. વો ક્યા કહતે હૈ અંગરેજી મેં? ‘હાં, વેઇટ એન્ડ વૉચ!’

રેટિંગઃ *** (ત્રણ સ્ટાર)
——————————
* (Spoilers Ahead): ફ્રેન્કલી ફિલ્મમાં સલમાન કરતાં અનુષ્કાની સ્ટોરી ક્યાંય વધુ ઇનસ્પાયરિંગ છે. દીકરીઓને મોબાઈલ પણ ન રાખવા દેતા ‘ખાપ’વાળા હરિયાણામાં એક છોકરી કેવી રીતે ફાઇટર બનીને બતાવે એ વધુ દમદાર દંગલ છે. અહીં આફરા સુલતાન માટે પોતાનું કરિયર દાવ પર લગાવી દે છે. એને બદલે સુલતાન એવું કરે તો કંઇક વાત જામે. લેકિન વો દિન કહાં કિ ભાઈ કી મુવી મેં…?!

(Published in Gujarati Mid Day)

Copyright © Jayesh Adhyaru. Please do not copy, reproduce this article without my permission. However, you are free to share this URL or the article with due credits.

દિલ ધડકને દો

ઊંચી દુકાન ફીકા પકવાન

***

જો ‘ટાઇટેનિક’ ડૂબી ન હોત અને તેના પર સાસ-બહૂ છાપ મગજમારીઓ જ ચાલ્યા કરી હોત, તો એ બેશક આના જેવી જ કંટાળાજનક ફિલ્મ બની હોત.

***

dil-dhadakne-do-movie-poster-6‘બાઝીગર’ ફિલ્મનો પેલો સીન યાદ છે? જેમાં ઘરે આવેલા મહેમાનને આપવા માટે જ્હોની લીવર મોટે ઉપાડે જાતે ચા બનાવે છે અને ચાની ભૂકી નાખવાનું જ ભૂલી જાય છે. એવી ફિક્કી ચા પીતી વખતે મહેમાન દિનેશ હિંગુનો દીકરો મોં બગાડે છે, ત્યારે દિનેશ હિંગુ એની પરિચિત સ્ટાઇલમાં અટ્ટહાસ્ય કરીને કહે છે, ‘પી જા પી જા, બેટે. બડે લોગોં કી ચાય ઐસી હી હોતી હૈ.’ બસ, ડિટ્ટો એવી જ સ્થિતિ ઝોયા અખ્તરની આ ‘દિલ ધડકને દો’ની છે. એય ને, કરોડોમાં આળોટતા ઉદ્યોગપતિઓ, લક્ઝરી ક્રુઝ શિપની સફર એમની વચ્ચે સંબંધોની સાઠમારીઓ… બધું સાચું, પણ બડે લોગોની આ ચાય મોઢે માંડીએ તો એવી જ ફિક્કી લાગે છે. આપણે કંઈ મદન ચોપડા સાહેબના ઘરમાં દીકરી દેવાની છે નહીં, કે આ ફિક્કી ચાયને અમૃત સમજીને ગટગટાવી જઇએ.

ઊંચે લોગ, ઊંચી નાપસંદ

કમલ મેહરા (અનીલ કપૂર) દિલ્હીના એક કાબરચીતરા વાળ ધરાવતા અબજપતિ બિઝનેસમેન છે. એમના પારિવારિક સંબંધોની સાથે એમની કંપની પણ ખોટમાં ચાલી રહી છે. પત્ની નીલમ (શેફાલી શાહ) સાથે એના સંબંધો નોર્મલ નથી. મોટી દીકરી આયેશા (પ્રિયંકા ચોપરા)ને માનવ (રાહુલ બોઝ) નામના એક નમૂના સાથે પરણાવીને મુંબઈ પાર્સલ કરી દીધી છે. જોકે આયેશા એકદમ સ્માર્ટ બિઝનેસમેન છે. એટલે એણે એકલેપંડે ‘મુસાફિર.કોમ’ નામની ટ્રાવેલ વેબસાઇટ ખડી કરીને ‘ફોર્ચ્યૂન’ મેગેઝિનમાં પોતાનું સ્થાન મેળવી લીધું છે. આ કાબરચીતરા કમલભાઈના દીકરા કબીર (રણવીર સિંહ)ને પ્લેન ઉડાડવાનો શોખ છે, પરંતુ બાપાને આખા બિઝનેસની કોકપિટમાં દીકરાને બેસાડી દેવો છે, જે દીકરાને પસંદ નથી. આ કમલ-નીલમ દંપતી પોતાનાં લગ્નની સાલગિરહ બડે લોગને છાજે એમ સેલિબ્રેટ કરવા એક લક્ઝરી ક્રૂઝમાં અઠવાડિયાની સફરે નીકળે છે, એ પણ આખી જાન જોડીને.

આ ટિપિકલ ફેમિલી ડ્રામાનો બીજો એન્ગલ એવો છે કે કાબરચીતરા અનીલ કપૂર જો પોતાના હરીફ બિઝનેસમેનની દીકરી સાથે પોતાના દીકરાને પરણાવી દે તો એની કંપની ટાઇટેનિકની જેમ ડૂબતાં બચી શકે એમ છે. પરંતુ દીકરો ક્રૂઝ પરની એક ડાન્સર કન્યા ફારાહ અલી (અનુષ્કા શર્મા)ના પ્રેમમાં ડૂબી જાય છે. અડધી ફિલ્મે આપણને ખબર પડે છે કે કાબરચીતરા અનીલ કપૂરના મેનેજરના દીકરા સન્ની (ફરહાન અખ્તર) સાથે પોતાની દીકરીને પ્રેમ થઈ ગયેલો એટલે અનીલે એને અમેરિકા ભણવા મોકલીને દીકરીનાં બીજે લગ્ન કરાવી દીધેલાં. લગભગ ત્રણ કલાક સુધી આ બધી મગજમારીઓ ચાલ્યા કરે છે.

બોરિંગ સી કહાની, આમિર કી ઝુબાની

મોટી નવલકથાઓની જેમ આ ફિલ્મની ટિકિટની સાથે પણ ફિલ્મમાં આવતા પરિવારોની એક વંશાવળી આપવા જેવી હતી. કેમકે આ ફિલ્મમાં એટલાં બધાં પાત્રો છે કે એની ઓળખપરેડમાં જ અડધો-પોણો કલાક નીકળી જાય છે. એ ઓળખપરેડ કરાવાઈ છે ‘પ્લુટો’ નામના એક ડૉગીના મુખે, જેનો વોઇસઓવર મહામહિમ આમિર ખાન સાહેબના કંઠે અપાયો છે. હવે આમિર ખાન ફિલ્મમાં ભલે માત્ર અવાજ સ્વરૂપે હોય, પરંતુ એ ફૂટેજ તો ખાઈ જ જવાનો. અહીં અડધોઅડધ સ્ટોરી પર એ હાવી થઈ ગયો છે. એક્ચ્યુઅલી, એક નાનકડા પરિવાર વચ્ચે માત્ર ત્રણ જ વાક્યની આપ-લેથી પતી જાય એવી સ્ટોરી માટે આટલા લાંબા નરેશનની કે આટલી લાંબી ફિલ્મની પણ જરૂર નહોતી. ઇવન બિનજરૂરી પાત્રોની પણ જરૂર નહોતી. હજી તો ફિલ્મમાં પરમીત શેઠી, દિવ્યા શેઠ, ઝરીના વહાબ, મનોજ પાહવા, વિક્રમ મૅસી, રિદ્ધિમા સૂદ જેવાં જાણ્યાં અજાણ્યાં કલાકારોની ફોજ છે, જે સ્ક્રીન પર ગિર્દી કરવા સિવાય ખાસ કશું કામ કરતાં નથી.

વળી, આ ફિલ્મની વાર્તા પણ આપણે છેલ્લા દોઢેક દાયકાથી સાસ-બહુની સિરિયલોમાં જોતા આવ્યા છીએ એવા જ પ્રકારની છે. તેમાં કોઈ જ નવી વાત કહેવાઈ નથી. ફિલ્મનાં ચાર મુખ્ય પાત્રો વચ્ચેના મતભેદો દૂર કરવા માટે એક જ સીન કાફી હતો, જે કશા દેખીતા કારણ વિના છેક પોણા ત્રણ કલાક પછી લાવવામાં આવ્યો છે.

ગાયબ થયેલાં લંગર

ઢગલાબંધ પાત્રોને એક જ ફિલ્મમાં લેવામાં અખ્તર પરિવારની હથોટી છે. પરંતુ ‘આન્સામ્બલ કાસ્ટ’ કહેવાતા આ સેલિબ્રિટીઓના મેળાવડામાં દરેકને પૂરતી સ્ક્રીન સ્પેસ મળે અને ખાસ તો ફિલ્મ જોતી વખતે કોઈ પાત્ર લાંબા સમય સુધી પડદા પરથી ગાયબ ન લાગવું જોઇએ. અહીં ક્યાંક અનુષ્કા તો ક્યાંક પ્રિયંકા અચાનક ગાયબ થઈ જાય છે અને પછી એકાએક ડૉલ્ફિનની જેમ પાણીમાંથી બહાર આવી જાય છે. એમાંય સ્પેશ્યલ અપિયરન્સના નામે ફરહાન અખ્તરની તો છેક ઇન્ટરવલ બાદ એન્ટ્રી થાય છે.

ફિલ્મનાં પાત્રોનું બેન્ક બેલેન્સ ગમે તે હોય, પરંતુ તેમનાં ઇમોશન્સ આપણી એટલે કે પ્રેક્ષકોની સાથે પૂરા લોજિક સાથે કનેક્ટ થવાં જોઇએ, જે અહીં થતાં નથી. ફોર એક્ઝામ્પલ, ‘ફોર્ચ્યુન’ જેવા મેગેઝિનમાં સ્થાન પામતી સફળ યુવા આંત્રપ્રેન્યોર પોતાના છુટાછેડાની વાત ન કરી શકે? પોતાની સાથે થઈ રહેલા જૅન્ડર બાયસની સામે અવાજ ન ઊઠાવી શકે? પારકી છોકરીને ગમતા છોકરા સાથે પરણાવવા માટે પોતાની ખોટી સગાઈનું નાટ કરી શકતો યુવાન ખુદને ગમતી છોકરીની વાત પિતા સાથે કેમ ન કરી શકે? અને જ્યારે કહે ત્યારે પાંચ જ મિનિટમાં ખાધું-પીધું ને રાજ કર્યુંની જેમ સ્ટોરી હેપ્પીલી એન્ડ થઈ જાય? આટલી અમથી વાત કહેવા માટે લગભગ ત્રણ કલાકની ક્રિમિનલ લંબાઈ? બહોત ના ઇન્સાફી હૈ. આ ફિલ્મમાં બબ્બે એડિટર છે, પરંતુ એડિટિંગનું કામ એકેયે કર્યું હોય એવું લાગતું નથી. મ્યુઝિક આ ફિલ્મનો બીજો એક મોટો ખોટનો સોદો છે. શંકર-એહસાન-લોયનું હોવા છતાં એકેય ગીત એવું નથી કે આપણને યાદ રહી જાય.

હિન્દી ફિલ્મોમાં લક્ઝરી ક્રૂઝ શિપ આપણે ‘અરાઉન્ડ ધ વર્લ્ડ’ અને ‘મન’ જેવી ફિલ્મોમાં જોઈ ચૂક્યા છીએ. જેમાં અવનવાં સ્થળો અને એક રસપ્રદ સ્ટોરીનું પરફેક્ટ કોમ્બિનેશન હોય એવી ‘રોડમુવી’ ઝોયા અખ્તરે પણ ‘ઝિંદગી ના મિલેગી દોબારા’ બનાવી જ છે. પરંતુ અહીં આખો કાફલો એક લક્ઝરી ક્રૂઝ પર વિશ્વનાં જે સ્થળોએ ફરે છે તેનું પણ વ્યવસ્થિત રીતે ચિત્રણ થઈ શક્યું નથી.

ઇવન રાઇટિંગ ડિપાર્ટમેન્ટમાં અખ્તર પરિવાર પ્લસ રિમા કાગતીનાં નામો દેખાય છે, પરંતુ ‘અગર શાહજહાં પ્રેક્ટિકલ હોતા તો તાજ મહાલ કૌન બનાતા?’ જેવાં અપવાદરૂપ વનલાઇનર્સને બાદ કરતાં સમ ખાવા માટેય કોઈ સ્માર્ટ ડાયલોગ નથી. ફિલ્મમાં ‘લોગ ક્યા કહેંગે’ ટાઇપની લાઇનો તો કેટલી વાર બોલાય છે એ ગણવા માટે તો એસીપી પ્રદ્યુમ્નને કામે લગાડવા પડે એવું છે. ફિલ્મનો હળવો ટોન ઢગલામોઢે આવતી ડ્રામેબાજીમાં ક્યાંક તણાઈ જાય છે.

સુકૂન કે પલ

થેન્ક ગૉડ, આ ફિલ્મમાં રણવીર સિંઘે ઝાઝી નાટકબાજી કર્યા વગર મસ્ત એક્ટિંગ કરી છે. ફિલ્મના બધા જ બેસ્ટ સીન એના તરફથી જ આવ્યા છે. અનીલ કપૂરને બે જુવાન સંતાનોના પિતા બતાવવા માટે ‘લમ્હેં’ની જેમ ગોબરા કાબરચીતરા વાળ કરવાની જરૂર નહોતી. પરંતુ એમણે અને ખાસ તો શેફાલી શાહે લાજ રાખી છે. બાકી, પ્રિયંકા ચોપરા, ફરહાન અખ્તર, અનુષ્કા શર્મા કે રાહુલ બોઝ ખબર નહીં કેમ પણ ફિલ્મમાં પરાણે એક્ટિંગ કરતાં હોય એવું લાગ્યા કરે છે.

ક્રૂઝ પે ચલે?

ત્રણ કલાકની ‘દિલ ધડકને દો’માં ચાલતી પંચાતો-મગજમારીઓ જોઇને આપણને સતત એવી ફીલ થયા કરે છે કે આપણે કોઈ મોટા લોકોના ફંક્શનમાં સલવાઈ ગયા છીએ અને એમની ઝાકઝમાળ વચ્ચે બોર થઈ રહ્યા છીએ. એટલે તમે જો આ આસમાની સ્ટારકાસ્ટમાંથી કોઇના ફૅન હો તો વધારી દેવાયેલી ટિકિટો ખર્ચીને લાંબા થઈ શકો. નહીંતર ક્રુઝની સફરો તો ડિસ્કવરી, નેશનલ જ્યોગ્રાફિક જેવી ચેનલોમાં ઘેરબેઠાં પણ થઈ શકે છે.

રેટિંગઃ ** (બે સ્ટાર)

(Published in Gujarati Mid Day)

Copyright © Jayesh Adhyaru. Please do not copy, reproduce this article without my permission. However, you are free to share this URL or the article with due credits.

બોમ્બે વેલ્વેટ

જરકસી પૅકિંગ, કંતાનનું સ્ટફિંગ

***

અનુરાગ કશ્યપની મહત્ત્વાકાંક્ષી કહેવાતી ‘બોમ્બે વેલ્વેટ’ બન્યા પહેલાં અને રિલીઝ થયા પછી કંઇક આવાં દૃશ્યો સર્જાયાં હશે.

***

bombay_velvet_ver5_xxlgદૃશ્ય-૧
સ્થળઃ અનુરાગ કશ્યપની ઑફિસ
પાત્રોઃ અનુરાગ કશ્યપ અને એમનો કોઈ દેઢ શાણો આસિસ્ટન્ટ.

ધુમાડાનાં વાદળ વચ્ચે કેમેરા ઝૂમ ઇન થઇને સળગી રહેલી સિગારેટ પર ફોકસ થાય છે. મિલના ભૂંગળાની જેમ બે હોઠ વચ્ચેથી વધુ એક ધુમ્રસેર નીકળે છે. ધુમાડાનો ટ્રાફિક ક્લિયર થયા પછી ખબર પડે છે કે એ તો જનાબ અનુરાગ કશ્યપના હોઠ હતા. તેમાંથી હમણાં કોઈ મહામૂલાં વચનામૃત નીકળશે એવી આશાએ એમનો એક આસિસ્ટન્ટ દર્શન ખૂલવાની આશાએ ગર્ભગૃહ તરફ જોઇ રહેલા ભક્ત જેવી આસ્થા સાથે તાકી રહ્યો છે.

અચાનક અનુરાગ હાથમાં એક ચોપડી લઇને ટેબલ પર પછાડે છે અને કહે છે, ‘આ જો લેખક જ્ઞાન પ્રકાશની ‘મુંબઈ ફેબલ્સ’. આને કહેવાય બુક. સાલું, આપણે ત્યાં મીડિયોક્રિટી એટલી ચાલે છે કે કોઈ આવી અફલાતૂન બુક પરથી ફિલ્મ બનાવતું જ નથી. પણ હું બનાવીશ. યુ ટેઇક ઇટ, આ મારો ડ્રીમ પ્રોજેક્ટ હશે, બોમ્બે વેલ્વેટ.’

આસિસ્ટન્ટઃ ‘વાઉ સર, સીમ્સ માઇન્ડ બ્લોઇંગ, પણ એવું તે શું છે આ બુકમાં?’

અનુરાગઃ ‘ધ સ્ટોરી ઑફ બોમ્બે. જ્યારે સાત ટાપુઓને પૂરીને મુંબઈ શહેર બનેલું. લૅન્ડ માફિયાઓ મોકાની જમીનો કબ્જે કરવાની ફિરાકમાં હતા. બસ, એ જ સિક્સ્ટીઝના દાયકામાં ભાગલા પછી પાકિસ્તાનથી ભાગીને ભારત આવેલો એક ટેણિયો બલરાજ. ફૉકલેન્ડ રોડ પરનાં વેશ્યાગૃહોમાં મોટો થઈને એ બને છે રણબીર કપૂર. ‘ધ રોઅરિંગ ટ્વેન્ટીઝ’ જેવી હમ્ફ્રી બોગાર્ટની ફિલ્મ જોઇને એ નક્કી કરે છે કે અપુન કો બિગ શૉટ બનને કા હૈ. આ બિગ શૉટ બનવાના ચક્કરમાં એ ભટકાઈ જાય છે એક મીડિયા મુઘલ કૈઝાદ ખંબાટાને. અહીં હું એક એક્સપરિમેન્ટ કરીશ. આઇ વિલ ઇન્ટ્રોડ્યુસ કરણ જોહર એઝ અ શ્રૂડ મીડિયા બૅરન.’

આસિસ્ટન્ટઃ ‘બટ સર, કરણ જોહર તો ડીડીએલજેમાં આવી ચૂક્યો છે, અને ઉપરથી એ તો…’

અનુરાગઃ ‘નોનસેન્સ, એ વિલન તરીકે રિ-ઇન્ટ્રોડ્યુસ થશે અને અહીં હું પહેલી જ વાર ગૅ વિલન બતાવવાનો છું.’

આસિસ્ટન્ટઃ ‘વાઉ સર. અને હિરોઇન? દીપિકા, કેટરીના?’

અનુરાગઃ ‘ડૉન્ટ ટૉક નોનસેન્સ.’ અનુરાગે નવી સિગારેટને અગ્નિદાહ આપ્યો, ‘આ હિરોઇન રોઝી નોરોન્હા જૅઝ સિંગર છે. એટલે એમાં હું અનુષ્કા શર્માને લઇશ. હું આખું સિક્સ્ટીઝનું મુંબઈ ક્રિયેટ કરીશ.’ (મનમાં: દિબાકર બેનર્જી શું સમજે છે કે એ જ રેટ્રો કોલકાતા ક્રિયેટ કરી શકે છે?) ‘મુંબઈની પ્રાઇમ પ્રોપર્ટી માટે લડતા બિઝનેસ બૅરન, ટ્રામ, બેસ્ટની ડબલડેકર બસો, સ્ટિમ એન્જિન અને ધુમાડા કાઢતી મિલો, ટેબ્લોઇડ ન્યૂઝ પેપર વૉર્સ, ઇરાની કૅફે, જૅઝ સિંગર, વિન્ટેજ કાર્સ…’ અનુરાગ કશ્યપ એક્ઝેક્ટ ૮૩ અંશના ખૂણે ઊંચે જોઇને હવામાં ધુમાડાની જથ્થાબંધ રિંગો છોડે છે અને આસિસ્ટન્ટ એના દરેક વાક્યે ‘સુપર્બ સર’, ‘માઇન્ડબ્લોઇંગ સર’ની માળા જપે છે.

***

દૃશ્ય-૨
સ્થળઃ એક મલ્ટિપ્લેક્સના ફૉયરમાં
બોમ્બે વેલ્વેટનો શૉ જસ્ટ છૂટ્યો છે.
પાત્રોઃ ચહેરા પરથી પરસેવાની જેમ ઇન્ટેલેક્ચ્યુઆલિટી ટપકતી હોય એવા એક ભાઈ અને વ્હોટ્સએપમાંથી ડાઉનલોડ કર્યો હોય એવો એક જુવાનિયો.

ઇન્ટેલેક્ચ્યુઅલ અંકલઃ ‘બ્રાવો, બ્રાવો અનુરાગ, બ્રાવો. સાલી, શું ફિલ્મ બનાવી છે, વાહ!’

વ્હોટ્સએપ ડ્યુડઃ ‘એક્સક્યુઝ મી, અંકલ. તમને આ ફિલ્મ ગમી ગઈ, જીઇઇઇઝ? અમે તો રણબીરના નામે ‘રૉય’માં પણ ભંગાયા હતા અને હવે આ ‘બોમ્બે વેલ્વેટ’માં. એવું તે શું ભાળી ગયા તમે આમાં?’

અંકલઃ ‘ધેટ્સ ધ પ્રોબ્લેમ ઑફ યૉર જનરેશન. માસ્ટરપીસને ઓળખી જ શકતા નથી. હવે જો આ જ ફિલ્મ હૉલીવુડમાં માર્ટિન સ્કોર્સેઝી, ઑલિવર સ્ટોન, ડેની બૉયલ કે ક્વેન્ટીન ટેરેન્ટિનો જેવા કોઈ ડિરેક્ટરે બનાવી હોય તો તમે લોકો જ ટૉરેન્ટ પરથી ડાઉનલોડ કરી કરીને જુઓ.’

ડ્યુડઃ ‘ચલો ચલો, કુછ ભી મત ફેંકો, અંકલ. આમાં આવું બધું જૂનું જૂનું નાખ્યું છે એ હટાવી દો, તો આવી જ ફિલ્મ હમણાં ‘વન્સ અપોન અ ટાઇમ ઇન મુંબઈ’ આવેલી જ ને. હમણાં થોડા દિવસ પહેલાં જ મારા પપ્પા ટીવી પર અમિતાભ બચ્ચનની ‘નસીબ’ ફિલ્મ જોતા હતા. એમાંય અમિતાભ આ જ રીતે પાંજરામાં પુરાઈને એક પહેલવાનની ધોલાઈ કરતો હતો.’

અંકલના ચહેરા પર રાહુલ ગાંધી જેવા હાવભાવ છવાઈ જાય છે. બીજી જ સેકન્ડે તેને ખંખેરીને ફરી પાછા એ અર્નબ ગોસ્વામીના મૂડમાં આવી જાય છે, ‘લુક સન, ભવિષ્ય જાણવા માટે આપણે આપણો ભૂતકાળ જાણવો જરૂરી છે. આ ફિલ્મમાં બોમ્બેનો ભૂતકાળ છે.’

ડ્યુડઃ ‘યુ મીન ટુ સે કે મુંબઈ ખાલી આવું પૈસાદારોનું અને માફિયાઓનું જ હતું? એમાં કોઈ મહેનતકશ લોકો હતા જ નહીં? અને એક મિનિટ, આ ફિલ્મ ટ્રુ સ્ટોરી પરથી બનેલી છે? તો પછી ક્યાંય એવી ચોખવટ કેમ નથી? અને બાય ધ વે, તમે હૉલીવુડની ફિલ્મોની વાત કરો છોને. તો આ ફિલ્મમાં રણબીરનું જેવું કેરેક્ટર છે ડિટ્ટો એવું જ કેરેક્ટર હૉલીવુડની ફેમસ ફિલ્મ ‘સ્કારફેસ’માં એક્ટર અલ પચીનોનું હતું. ઇવન ‘સ્કારફેસ’ અને ‘બોમ્બે વેલ્વેટ’ બંનેનો ક્લાઇમેક્સ એક્ઝેક્ટ સરખો છે. બંનેમાં એ જ રીતે હીરો હાથમાં બંદૂકડીઓ લઇને ધાણીફૂટ ગોળીબાર કરીને આગળ ધસી જાય છે. પોતાની પર્સનલ ટ્રેજેડીને પહેલવાનના હાથનો માર ખાઇને ભુલાવવાનો ટ્રાય કરતો હીરો તમે નામ લીધું એ જ માર્ટિન સ્કોર્સેઝીની ‘રેજિંગ બુલ’ ફિલ્મમાં પણ હતો, એ પણ ‘શમિતાભ’માં અમિતાભ જેને જોઇને ગાંડા કાઢે છે એ રોબર્ટ દ નીરો. તમે હૉલીવુડની જ વાત છેડી છે તો કહી દઉં કે ‘બોમ્બે વેલ્વેટ’ના અક્ષરો ડિટ્ટો ૨૦૦૨માં આવેલી મ્યુઝિકલ ફિલ્મ ‘શિકાગો’ જેવા જ લાગે છે.’

અંકલની હાલત સ્ટિંગ ઑપરેશનમાં પકડાયેલા નેતા જેવી થઈ જાય છે. એટલે એ સ્વસ્થતા ધારણ કરીને નવેસરથી બચાવ માંડે છે, ‘કબૂલ, પણ તું એક્ટિંગ જો. રાજ કપૂર જેવા વાળ અને મૂછોમાં રણબીર એકદમ સ્માર્ટી નથી લાગતો?’ (જવાબમાં ડ્યુડે ડચકારો બોલાવીને ખભા ઊલાળ્યા.) ‘અને જૅઝ સિંગરના રોલમાં સતત ડરેલી રહેતી અનુષ્કા, એકદમ લુચ્ચો અને ક્રૂર કરણ જોહર. અને હા, ઓલ્વેઝ રિલાયેબલ એવો કે. કે. મેનન. અહીં તો એ હૅટ અને સિગાર સાથે એ ડિટ્ટો અશોક કુમાર જ લાગે છે.’

ડ્યુડઃ ‘લેકિન અંકલ, આ ફિલ્મમાં એટલા બધા કલાકારો છે કે હું તો કન્ફ્યુઝ થઈ ગયો કે કોણ શું છે અને શું કામ છે? વચ્ચે પાછા રેમો ફર્નાન્ડીઝ, રવીના ટંડન, નસીરુદ્દીન શાહનો દીકરો વિવાન શાહ, ‘રૉકેટ સિંઘ’ ફેમ મનીષ ચૌધરી પણ છે. એ તો સમજ્યા, પણ અહીં તો વચ્ચે કેબીસી વાળા સિદ્ધાર્થ બસુ, કાસ્ટિંગ ડિરેક્ટર મુકેશ છાબડા, (અદિતી રાવ હૈદરીનો એક્સ હસબંડ) સત્યદીપ મિશ્રા અને પેલો સ્ટેન્ડ અપ કોમેડિયન વરુણ ગ્રોવર પણ આવે છે. આ જ વરુણ ગ્રોવરે ‘દમ લગા કે હૈશા’નાં ગીતો લખેલાં.’ અંકલને લાગ્યું કે એણે ખોટા જુવાનિયા સાથે પંગો લઈ લીધો છે. પણ હવે આ જુવાનિયો ગેમ ઑવર કરવાના મૂડમાં હતો, ‘એક તો સ્ટોરીમાં કશું નવું નહીં. માત્ર તમે કેવું રેટ્રો-વિન્ટેજ મુંબઈ ક્રિયેટ કરી શકો છો અને કેવી કેવી હૉલીવુડ ફિલ્મોને અંજલિઓ આપી શકો છો એવી ઇન્ટેલેક્ચ્યુઅલ ખુજલી શાંત પાડવા માટે જ આવી ફિલ્મ બનાવવાની? એ પણ અઢી કલાકથીયે વધારે લાંબી? ખાલી એટલું માનવું પડે કે ફિલ્મનું જૅઝ સ્ટાઇલનું મ્યુઝિક મસ્ત હતું. આ મ્યુઝિક જ આખી ફિલ્મને મ્યુઝિકલ ફિલ્મની ફીલ આપે છે. પણ એ તો બોસ, અમિત ત્રિવેદી હોય એટલે મ્યુઝિક ધાંસુ હોય જ. આખરે આપણો ગુજ્જુ બૉય છે.’

ફિલ્મની થોડી પોઝિટિવ વાત આવી એટલે અંકલ બોલી ઊઠ્યા, ‘હા હોં, એમાંય પેલું ‘જાતા કહાં હૈ દીવાને’ ગીત આવ્યું ત્યારે તો હું ડોલી ઊઠેલો.’

ડ્યુડઃ ‘લેકિન અંકલ, ઓન્લી મ્યુઝિક માટે આ ફિલ્મ જોવા ન જવાય, ભલેને અનુરાગ કશ્યપે બનાવી હોય.’ ત્યાં જ ડ્યુડના વ્હોટ્સએપમાંથી કોઈ કન્યાએ ‘હાઇઇઇઇ’ લખેલું ટપક્યું એટલે ડ્યુડ ‘ઑકે અંકલ, ઇટ વૉઝ નાઇસ ટૉકિંગ ટુ યુ’ કહીને વ્હોટ્સએપમાં ડૂબી ગયો.

રેટિંગઃ ** (બે સ્ટાર)

(Published in Gujarati Mid Day)

Copyright © Jayesh Adhyaru. Please do not copy, reproduce this article without my permission. However, you are free to share this URL or the article with due credits

NH 10

અહીંથી જવાય નરક તરફ

***

આપણા સમાજનો કદરૂપો ચહેરો બતાવતી આ ધીમી, પ્રીડિક્ટેબલ ડાર્ક થ્રિલર મુઠ્ઠીભર વિવેચકોને વધારે પસંદ આવશે.

***

nh10-posterઆપણો દેશ વિરોધાભાસોથી ભરચક છે. હાઇરાઇઝ બિલ્ડિંગોની આસપાસ ઝૂંપડપટ્ટીઓ ઊભરાતી હોય છે અને આધુનિકતાની ચાડી ખાતા ચકાચક શૉપિંગ મૉલની ચમકદમક પૂરી થાય, ત્યાં આઝાદ ભારતનું એક પછાત કાયદાવિહોણું જંગલ ખદબદતું હોય છે. આપણી આ સામાજિક કુરુપતા બતાવતી ક્રૂર ડાર્ક થ્રિલર ફિલ્મ ‘એનએચ ૧૦’ (નેશનલ હાઇવે નં. ૧૦)થી અભિનેત્રી અનુષ્કા શર્મા પ્રોડ્યુસર બની છે. ડિરેક્ટર નવદીપ સિંઘ આપણને હરિયાણાના એવા પુરુષ આધિપત્ય ધરાવતા વિસ્તારમાં લઈ જાય છે, જ્યાં સ્ત્રીઓને એક વસ્તુથી વિશેષ નથી સમજવામાં આવતી. આ વાત આપણને અત્યંત ઘાતકી રીતે બતાવવામાં આવે છે. પરંતુ આ વાસ્તવિકતાના નામે અત્યંત ધીમી ગતિએ લગભગ આખી ફિલ્મમાં જે કંઈ બને છે એ આપણે અગાઉ અનેક ફિલ્મોમાં જોઈ ચૂક્યા છીએ.

ડેડ એન્ડ

મીરાં (અનુષ્કા શર્મા) અને અર્જુન (નીલ ભૂપાલમ) દિલ્હી-ગુડગાંવનું અર્બન કપલ છે. બંને નોકરી કરે છે અને ચિક્કાર કમાય છે. દિલ્હીની વરવી વાસ્તવિકતાના એક ખરાબ અનુભવ પછી બંને નક્કી કરે છે કે શહેરથી દૂર એક રિસોર્ટમાં જઇને થોડા ફ્રેશ થઈ આવવું. પરંતુ હરિયાણામાંથી પસાર થતા નેશનલ હાઇવે નંબર-૧૦ પર એ જુએ છે કે એક ભાગી છૂટેલા કપલની પાછળ એનો ભાઈ (‘મૅરી કોમ’ ફેમ દર્શન કુમાર) અને તેના ગુંડાઓ પડ્યા છે. એ ઝઘડામાં વચ્ચે પડવાનું એવું કરુણ પરિણામ આવે છે કે મીરાં અને અર્જુનની જિંદગીની આ સૌથી ગોઝારી રાત થઈ પડે છે.

હાઇવે ટુ હેલ

ડિરેક્ટર નવદીપ સિંહે ૨૦૦૭માં ‘મનોરમા સિક્સ ફીટ અન્ડર’ જેવી સસ્પેન્સ થ્રિલર ફીલ્મ બનાવેલી. એ ફિલ્મમાં નવદીપે રાજસ્થાનનો આબેહૂબ ખરબચડો માહોલ ખડો કરેલો. અહીં એમણે સ્ત્રીઓ માટે અંધારિયા ખંડ જેવા હરિયાણાનો ઘાતકી ચહેરો બતાવ્યો છે. સામાન્ય રીતે થ્રિલર ફિલ્મમાં એક પછી એક ઘટનાઓ એટલી ઝડપથી બનતી રહેતી હોય છે કે આપણને વિચારવાનો મોકો જ ન મળે. જ્યારે અહીં ફિલ્મનાં પાત્રો ગાડીઓમાં ફરે છે, પણ સ્ટોરી બળદગાડાની રફ્તારથી આગળ વધે છે. જાણે કે ફિલ્મ રિયલ ટાઇમમાં આગળ વધતી હોય, એમ રાત પૂરી થવાનું નામ જ લેતી નથી. વધારે અકળામણ  ત્યારે થાય, જ્યારે ખાસ કશું બન્યા વગર બસ પકડદાવ જ ચાલ્યા કરે. ઇવન છેક સુધી કોઈ મોટા ટ્વિસ્ટ આવતા નથી કે છાપ છોડી જાય એવાં કોઈ પાત્રો પણ ઇન્ટ્રોડ્યુસ થતાં નથી. યાદ રહી જાય એવા કોઈ ચોટદાર ડાયલોગ પણ આપણને સાંભળવા મળતા નથી.

કદાચ ફિલ્મમેકરે નક્કી કર્યું હશે કે આપણે એકદમ ડાર્ક થ્રિલર ફિલ્મ જ બનાવવી છે. એટલે એક પ્રેક્ષક તરીકે દિમાગની નસો ખેંચાઈ જાય પણ આપણને રાહત મળે એવું કશું જ ન બને. ઊલટું, પરિસ્થિતિ વધુ ને વધુ બદતર થતી જાય. પરંતુ એમાંય લોચો એ છે કે ફિલ્મની મુખ્ય વાર્તા જ્યારે શરૂ થાય, ત્યારે આપણા મગજના કોઈ ખૂણે અંદેશો આવી જાય કે ખરાબમાં ખરાબ સ્થિતિમાં કંઇક આવું બનશે. અને ડિટ્ટો એવું જ થાય. એટલે આખી ફિલ્મને રિયલિસ્ટિક ટચ આપ્યા પછીયે અંતે તો આખી વાર્તા પ્રીડિક્ટેબલ ફિલ્મીના ખાનામાં જ જઇને પડે છે. ઓછામાં ઓછા ડાયલોગ, મિનિમમ બૅકગ્રાઉન્ડ મ્યુઝિક અને અજાણ્યા લોકોના ચહેરાના ક્લોઝ અપ ભયનું વાતાવરણ જરૂર ખડું કરી દે છે, પરંતુ એનું વારંવારનું રિપીટેશન અકળાવવા લાગે છે.

તેમ છતાં ૧૧૩ મિનિટની આ ફિલ્મ પર વિવેચકો અને સમાજનો વિચારતો વર્ગ ઓવારી જાય તેવું પાસું છે તેમાં ઉઠાવાયેલા મુદ્દા. સૌથી ક્રૂર મુદ્દો છે ઑનર કિલિંગ, જેના માટે હરિયાણા દેશભરમા કુખ્યાત છે. એ સિવાય ધ્યાનથી જુઓ તો તમને અમીર-ગરીબ, શહેર-ગામડા વચ્ચે વધતી ખાઈ, અમીરો પ્રત્યેની ઘૃણા, સ્ત્રીઓને એક વસ્તુ અને સેક્સ સિમ્બોલ ગણી લેવાની આપણી માનસિકતા, નોકરી કરતી, સિગારેટ પીતી, સ્વતંત્ર રીતે નિર્ણયો લેતી સ્ત્રીઓને ચારિત્ર્યહીન ગણી લેવાની આપણી હલકી વૃત્તિ, ડોમેસ્ટિક વાયોલન્સ અને વારસામાં ઊતરતા એના સંસ્કારો, જીવ કરતાં પણ જાત-બિરાદરી-કોમને વધારે મહત્ત્વ આપતા લોકો, પ્રાંતવાદ અને બીજા રાજ્યમાંથી આવેલા લોકો પ્રત્યે ડોકાતો અણગમો… આ બધું પણ રાઇટર સુદીપ શર્મા અને ડિરેક્ટર નવદીપ સિંઘે બખૂબી વાર્તામાં વણી લીધું છે.

પરંતુ આટલા બધા ઇશ્યૂ એકસાથે ઉઠાવવાની લાલચમાં ફિલ્મનાં બધાં જ પાત્રો બ્લેક એન્ડ વ્હાઇટ બની ગયાં છે. પોલીસ અને ગુંડા વચ્ચે કોઈ જ ફરક ન હોય, ગામડાંના લોકો તો શહેરીઓને એલિયન સમજીને કોઈ મદદ જ ન કરે, રિયલ ઇન્ડિયામાં તો જંગલરાજ જ ચાલે છે, સ્ત્રી ભલે સરપંચ હોય પણ એય તે જાત-પાતથી દૂર ન રહી શકે વગેરે.

હા, પ્રોડ્યુસર તરીકે પહેલી જ ફિલ્મ હોવા છતાં અનુષ્કા શર્માએ કમાણી કરી આપતી પોપ્યુલર ફિલ્મ બનાવવાને બદલે આવી અઘરી ફિલ્મ પસંદ કરી તે બદલ એને દાદ દેવી પડે. ઇવન એણે એક્ટિંગમાં પણ મહેનત કરેલી દેખાય છે. ‘મૅરી કોમ’ ફિલ્મમાં પ્રિયંકા ચોપરાના આદર્શ પતિદેવ તરીકે મીઠડી ભૂમિકા ભજવનારા દર્શન કુમારે એવા કદરૂપા શૅડનું પાત્ર બખુબી નિભાવ્યું છે કે એ વિલન તરીકે એસ્ટાબ્લિશ થઈ જાય, તોય નવાઈ નહીં. અન્ય જાણીતા કલાકારમાં માત્ર દીપ્તિ નવલ છે, જેમને આવા રોલમાં જોઇને એમના ચાહકોને હળવો કરન્ટ લાગે તો નવાઈ નહીં.

એક વાત આપણા સૅન્સર બૉર્ડ વિશે પણ. અઢાર વર્ષથી ઉપરના લોકો એડલ્ટ માટેનું ‘એ’ સર્ટિફિકેટ આપ્યું હોવા છતાં આ ફિલ્મમાં બધી ગાળો મ્યુટ કરી દેવાઈ છે. ઘણે ઠેકાણે શબ્દો પણ બદલી નખાયા છે. પરંતુ આ જ બધી વસ્તુઓ ટ્રેલરમાં છૂટથી બતાવાતી હતી. અને મ્યુટ કરાયેલાં અમુક શબ્દો પાછા ફિલ્મમાં લખેલા દેખાય. આ પ્રકારની ડબલ સ્ટાન્ડર્ડવાળી અને તર્કહીન સૅન્સરશિપનો કોઈ અર્થ ખરો?

ટોલ ટેક્સ ભરવો કે નહીં?

આ ફિલ્મ માત્ર એવા લોકોને જ ગમશે જેમને કોઈ રાહત વિનાની ‘નિયો નોઇર’ કહેવાતી ડાર્ક ફિલ્મો ગમતી હોય. અહીં હસવા માટેનો કોઇ સ્કોપ નથી, એકાદ-બે ગીત છે, જે પરાણે ઘુસાડેલાં લાગે છે. આ ફિલ્મ જોવા જવાની ઇચ્છા ન થાય તેનું સૌથી મોટું કારણ એ છે કે આખી ફિલ્મ એક નકારાત્મક, વિષાદમય નૉટ પર પૂરી થાય છે. અડધો ડઝન મુદ્દા ઉઠાવ્યા પછીયે ‘એનએચ ૧૦’ સ્ત્રીઓની સ્થિતિ સુધારવા માટે કોઈ આશાનું કિરણ દેખાય એવી વાત કરતી નથી. ઊલટું એવો પણ વિચાર આવે કે કાયદો તો સ્ત્રીઓ માટે કશું કરી શકવાનો નથી, સ્ત્રીએ જ પોતાના હાથમાં બંદૂક કે લોખંડનો સળિયો ઊઠાવવો પડશે. હવે તમે જ નક્કી કરો કે થિયેટર સુધી લાંબા થવું કે નહીં.

રેટિંગઃ **1/2 (અઢી સ્ટાર)

(Published in Gujarati Mid Day)

Copyright © Jayesh Adhyaru. Please do not copy, reproduce this article without my permission. However, you are free to share this URL or the article with due credits.