શૅફ

ફીલ ગુડ, ફીલ ફૂડ

***

રેટિંગઃ *** (ત્રણ સ્ટાર)

***

diiaodxv4aeb7neવગર વિઝાએ કોઇપણ વિદેશી વાનગી આપણા દેશમાં એન્ટ્રી મારે એટલે નામ સિવાય એ ડિશ પૂરેપૂરી ભારતીય થઈ જાય. છતાં ઇન્ટરેસ્ટિંગ વાત એ છે કે ઑરિજિનલ-ઑથેન્ટિક વાનગીનો ચાહક આપણે ત્યાં આવીને તેની ઇન્ડિયન ઍડિશન ખાય તો કહે કે, ‘આ એ ડિશ તો બિલકુલ નથી, પણ મારી હાળી ટેસ્ટી તો છે, હોં!’ ડિટ્ટો આવી સિચ્યુએશન સૈફ અલી ખાન સ્ટારર ફિલ્મ ‘શૅફ’માં થઈ છે. આગ્રાના પેઠા જેવી જાણીતી વાત એ છે કે ‘શૅફ’ એ ત્રણ વર્ષ પહેલાં આવેલી રાઇટર-ડિરેક્ટર-એક્ટર જોન ફૅવરોની એ જ નામની સુપર્બ ફેન્ટાબ્યુલસ હૉલિવૂડ ફિલ્મની ઑફિશિયલ રિમેક છે. કોઈ હિન્દી ફિલ્મની શરૂઆતમાં તેની મૂળ આવૃત્તિને ક્રેડિટ આપવામાં આવે એ આપણે ત્યાં રૅરેસ્ટ ઑફ ધ રૅર ઘટના છે, જે અહીં બની છે.

ફેમિલી રેસિપી

હૉલિવૂડની ટેસ્ટી ફિલ્મી વાનગીઓના શોખીનોએ જોન ફૅવરોની ‘શૅફ’ જોઈ જ હશે. ધારો કે ન જોઈ હોય તો આપણે ટ્રેલરની મર્યાદામાં રહીને જરા ફિલ્મમાં ઑફર થયેલી રેસિપીનું પાન કરી લઇએ. મૂળ દિલ્હીનો રોશન કાલરા (‘શૅફ’ અલી ખાન) ન્યુ યૉર્કમાં ત્રણ ‘મિશલિન સ્ટાર’ ધરાવતો શૅફ છે (ગૉડ, હિન્દી ફિલ્મોમાં કદાચ પહેલી જ વાર આ ‘મિશલિન સ્ટાર’નો ઉલ્લેખ સાંભળ્યો!). એની એક્સ વાઇફ રાધા (સાઉથની એક્ટ્રેસ પદ્મપ્રિયા) અને ટીનએજ દીકરો અરમાન (સ્વર કાંબલે) ઑલરેડી એનાથી ક્યાંય દૂર કોચિનમાં રહે છે. આ એકલો, ફ્રસ્ટ્રેટેડ અને ચીડિયો થઈ ગયેલો રોશન એક વાઇરલ ઝઘડા પછી શાહરુખની જેમ થોડા સમય માટે ‘સ્વદેશ’ પરત ફરે છે. એ પછી શરૂ થાય છે એક ફીલ ગુડ રોડ ટ્રિપ.

થોડી થોડી ટેસ્ટી ટેસ્ટી

‘શૅફ’ જેવી ફિલ્મોને અંગ્રેજીમાં ‘હાર્ટવૉર્મિંગ’, ‘ફીલ ગુડ’ ફિલ્મ કહે છે. ઝાઝાં અપ્સ એન્ડ ડાઉન્સ વગર આગળ વધતી પ્રીડિક્ટેબલ સ્ટોરી, જેને જોઇને આપણનેય એમને ભેટી પડવાનું મન થાય એવાં મસ્ત પાત્રો, હોઠ પર સ્માઇલ અને આંખમાં છૂટાછવાયા વાદળ જેવું નાનકડું આંસુનું ટીપું રમતું રહે, ફિલ્મને અંતે સૌ સારાં વાનાં થઈ જાય એવી ધરપત, થિયેટરમાંથી બહાર નીકળીએ ત્યારે આપણું હૈયું હરખથી ઑવરફ્લો થતું હોય ને જિંદગી એકદમ નવી સર્વિસ કરાવેલી ગાડીની જેમ ચકાચક લાગવા માંડે એવી ફીલિંગ… જ્યારે મૂડ ખરાબ હોય ત્યારે આવી ફિલ્મો ઍન્ટિડિપ્રેશન્ટ દવાઓ જેવું કામ કરે છે. આપણે ત્યાં હૃષિકેશ મુખર્જી, બાસુ ચૅટર્જી અને સઈ પરાંજપેની આવી ફિલ્મો બનાવવામાં માસ્ટરી હતી. ઇંગ્લિશ શૅફ અદ્દલ આવી હાર્ટવૉર્મિંગ ફિલ્મ હતી, ડિરેક્ટર રાજા ક્રિશ્ના મેનનની હિન્દી ‘શૅફ’ ઘણે અંશે આવી ફિલ્મ છે (જો બકા, રિમેક છે અને જોન ફૅવરોના પેગડામાં પગ નાખ્યો છે એટલે સરખામણી તો થશે જ!).

આપણી આ ફિલ્મ એક ફૂડ મુવી પ્લસ રોડ મુવી પણ છે. ડિરેક્ટર રાજા ક્રિશ્ના મેનને જે ખૂબસૂરતીથી ઇન્ટરનેશનલ ક્વિઝિનને ઇન્ડિયન ટ્વિસ્ટ આપ્યો છે એના પર તો ચાંદની ચૌકની આખી પરાંઠેવાલી ગલી કુરબાન! (બાય ધ વે, Cuisineનો સાચો ઉચ્ચાર ‘ક્વિઝીન’ છે, ‘કુઝીન’ કે ‘ક્યુઝીન’ નહીં!) અમેરિકામાં પરદેશી વાનગીઓ બનાવતો શૅફ ભારત આવીને વર્ષો પછી દેશી ટેસ્ટ રિડિસ્કવર કરે, કેરળમાં ઊછરેલો દીકરો પિતાને ત્યાંની લોકલ વાનગીઓ ચખાડે ને પપ્પા પોતાના પુત્તરને પરાંઠેવાલી ગલીમાં લઈ જઇને છોલે-ભટુરે, દેશી થાલી વિથ લસ્સી ખવડાવે, દિલથી-પ્રેમથી કંઇક સારું બનાવીને ખવડાવવામાં જે આનંદ-સુકૂન મળે છે તેનો અમૃતસરના ગોલ્ડન ટેમ્પલના લંગરમાં લઈ જઇને અનુભવ કરાવે… આ બધી સિક્વન્સ ખરેખર હાર્ટવૉર્મિંગ છે. માત્ર પૈસા માટે નહીં, કમાવા માટે નહીં, ભલે ફ્રી હોય પણ કરવા ખાતર નહીં, બલકે પૅશનથી, પૂરા ડૅડિકેશનથી કામ કેવી રીતે થાય એવો સ્ટ્રોંગ મેસેજ પણ અહીં છે. મતભેદ, મનભેદ કે સમયભેદ જ નહીં, ખાવાનો ટેસ્ટ પણ ત્રણ પેઢીઓને કેવી રીતે અલગ પાડી દે છે અને એ જ ટેસ્ટ પાછા ભેગા પણ કરી શકે છે એ બતાવતા બે નાનકડા સબપ્લોટ્સ પણ હાર્ટટચિંગ છે.

ન્યુ યૉર્કથી ટેક ઑફ થયેલી સ્ટોરી સીધી કોચિન એરપોર્ટ પર લૅન્ડ થાય, ઑલ્ડ કોચિનની ગલીઓ, હેરિટેજ હૉટેલો, ચાઇનીઝ ફિશિંગ નૅટ્સ, જૂની બાંધણીનાં ઘરો, ધરતી પર કુદરતે બનાવેલી રક્તવાહિનીઓ જેવાં બૅકવૉટર્સના એરિયલ શૉટ્સ, ટ્રેડિશનલ હાઉસબૉટ્સ… પર્સનલ ટુરમાં આમાંનું બધું જ જોઈ ચૂક્યા હોઇએ તોય ફરી પાછા ઊડીને કેરળ પહોંચી જવાની તીવ્ર ઇચ્છા થઈ આવે. ડિરેક્ટર રાજા ક્રિશ્ના મેનન પોતે મલ્લુ એટલે કે મલયાલી છે એટલે એમણે આપણને ઇડિયપ્પમ અને કેળનાં પાનમાં પીરસાતી ફિશનો ટેસ્ટ તો કરાવ્યો જ છે, સાથોસાથ ભોજનની સાથે જાંબુડિયા રંગનું સ્વાસ્થ્યવર્ધક પીણું ‘ચેક્કુવેલ્લમ’ પિરસાય (ને બાંધેલો લોટ કપડાંથી ઢાંકી દેવાય) તેનો પણ ખ્યાલ રાખ્યો છે. કેરળમાં ચાલતી યુનિયનબાજીથી લઇને ઝૂંપડી જેવી રેસ્ટોરાં કમ પીઠામાં પણ શા માટે ઑથેન્ટિક ટેસ્ટ મળી શકે તેની પણ વાત કરી છે.

ડબલ ડૅકર બસને ટ્રાવેલિંગ રેસ્ટોરાંમાં કન્વર્ટ કરીને કેરળથી દિલ્હી વાયા ગોવાની રોડ ટ્રિપમાં ‘દિલ ચાહતા હૈ’ને પણ એકદમ ક્યુટ ‘મૅટા હ્યુમર’વાળી અંજલિ અપાઈ છે. તે અહીં કહેવા કરતાં ફિલ્મમાં જોઇએ એની જ મજા છે. (એમ તો ફિલ્મમાં પોસ્ટર સ્વરૂપે એક ઠેકાણે ‘મિર્ચ મસાલા’ ફિલ્મને પણ અંજલિ અપાઈ છે.)

શૅફની બીજી મજા છે તેનો હળવો ટૉન, મૅલોડ્રામાની ગેરહાજરી, વાતવાતમાં દીકરાને (ને આપણને પણ) અપાઈ જતાં લાઇફ લેસન્સ અને ટેરિફિક કલાકારોની કાસ્ટ. સૈફે શૅફ લાગવા માટે મહેનત કરી છે તેવું આપણને પણ દેખાય છે (એના શાકભાજી સમારવાના સીન જોઈ લેજો! બટ, જોન ફૅવરો ઈ જોન ફૅવરો!). ઍન્ડ, જાતભાતનાં કૅઝ્યુઅલ વેરમાં સૈફ ભુત જોલોકિયા કરતાં પણ વધુ હૉટ દેખાય છે, ટચવૂડ! ટીનએજર સ્વર કાંબલે પણ એકદમ કોન્ફિડન્ટ લાગે છે. સાઉથ ઇન્ડિયન ફિલ્મોનો ટેસ્ટ આપણને ઑરિજિનલ ફ્લેવરમાં સાઉથ ઇન્ડિયન વાનગીઓની જેમ દાઢે નથી વળગ્યો, એટલે અહીં આવેલી સધર્ન સ્ટાર પદ્મપ્રિયા જાનકીરામનનો આપણને પરિચય નથી (સાત વર્ષ પહેલાં એ હિન્દી ફિલ્મ ‘સ્ટ્રાઇકર’માં સિદ્ધાર્થની અપોઝિટ દેખાયેલી). એક નાનકડા ગેસ્ટ અપિયરન્સમાં મિલિંદ સોમણ પણ દેખાય છે (જેનો દિલધડક લુક જોઇને ભલભલા લોકોનાં બ્લડપ્રેશર વધી જશે!). હીરોના વફાદાર મિત્રના રોલમાં ચંદન રૉય સંન્યાલ પણ એકદમ ઍન્જોયેબલ છે. અહીં પતિ-પત્ની ડિવોર્સ્ડ છે છતાં બંને વચ્ચે એક હેલ્ધી મૈત્રી છે અને દીકરાના ઉછેર માટે બંને એકદમ સજાગ છે એ ટ્રેક પણ ખાસ્સો મૅચ્યોર છે.

ઑથેન્ટિક વર્સસ ઇન્ડિયન

ઑરિજિનલ ‘શૅફ’ મુવી સિમ્પલ ફીલ ગુડ ફિલ્મ હોવા છતાં ખાસ્સી લૅયર્ડ હતી. ડિવોર્સ ચાઇલ્ડ તરીકે વીકડેય્ઝ chef-5414ab2543177અને વીકએન્ડ્સમાં પિતા અને માતા વચ્ચે વહેંચાયેલા દીકરાની લાઇફ તેમાં હતી. પ્લસ, એક ક્રિટિક-ફૂડ ક્રિટિક જો પૂરું રિસર્ચ કર્યા વિના-ખુન્નસથી ઉતાવળિયો ‘રિવ્યુ’ આપે, ક્રિટિસિઝમ કરે તો કેવી સ્થિતિ સર્જાઈ શકે તેની પણ વાત હતી. સાચો સર્જક માત્ર સર્જન જ કર્યા કરે, પણ અત્યારની માગ પ્રમાણે જો પોતાનું માર્કેટિંગ ન કરી શકે તો શું થાય? અચ્છા, સર્જકે પોતે જે સર્જન કરવું છે (અહીં વાનગીઓના અર્થમાં) અને લોકોને ખવડાવવું છે તે ક્રિએટ કરવું કે પછી જે વેચાય-ઑલરેડી પોપ્યુલર છે-સૅફ ઑપ્શન છે, તે જ આપ્યા કરવું? અંદરનો અવાજ સાંભળવો કે માર્કેટનો? (કે પછી માર્કેટના અવાજને જ અંદરનો અવાજ બનાવી દેવો?) જોન ફૅવરોની ‘શૅફ’ બદલાતા સમય પ્રમાણે ન બદલાવાની ને પરિવર્તન ન સ્વીકારવાની સ્ટબર્નનેસ-જિદ્દીપણાની સામે પણ લાલબત્તી હતી. ઉપદ્રવ મચાવતું સોશ્યલ મીડિયા કોઇની કરિયર બરબાદ પણ કરી શકે ને પૉઝિટિવ ઉપયોગ કરાય તો કેવું મસ્ત પરિણામ લાવી શકે તેનીયે વાત હતી.

રાજા ક્રિશ્ના મેનનની ‘શૅફ’માં આ તમામ વાતોનું પડીકું વાળી દેવામાં આવ્યું છે. ક્રિટિકવાળો આખો ટ્રેક ગાયબ છે. સોશ્યલ મીડિયાના ઉપયોગની વાતને પણ માત્ર કોથમીરની જેમ ભભરાવવામાં આવી છે. તેને બદલે આખી ફિલ્મ પિતા-પુત્રના સંબંધ પર જ કેન્દ્રિત કરાઈ છે. જે નો ડાઉટ, જોવાની મજા પડે છે, પણ વાત અત્યંત સિમ્પલ બની ગઈ છે અને તેમાંથી ડૅપ્થ ગાયબ થઈ ગયું છે. પરીકથાની જેમ ઇઝી સોલ્યુશન આવી જાય છે. માર્કેટિંગ વર્સસ ક્રિએટિવિટીની ડિબૅટમાં માત્ર એક જ લાઇન મુકાઈ છે, ‘તુમ ક્રિએટિવ ટાઇપ્સ-કન્ટેન્ટ ઇઝ કિંગ ટાઇપ લોગોં કા યહી પ્રોબ્લેમ હૈ, માર્કેટિંગ સેન્સ તો હૈ હી નહીં…’ ઇન ફેક્ટ, ‘હમેં કસ્ટમર ચાહિયે, વો ભી ઝિંદા’ જેવાં અત્યંત સ્માર્ટ વનલાઇનર્સની પણ ખાસ્સી તંગી છે.

ફૂડ એક કેરેક્ટર

રેસ્ટોરાં, વાનગીઓ પર આધારિત ફિલ્મોમાં ‘ફૂડ પૉર્ન’ બહુ મહત્ત્વનો ભાગ ભજવે છે. યાને કે રસોઈ બનાવવાની પ્રોસેસ અને વિવિધ ડિશિઝના એવા મસ્ત દિલકશ શૉટ્સ લેવામાં આવે કે આપણને થિયેટરમાં જોતાં જોતાં જ મોંમાં પાણી વછૂટવા લાગે. એટલું જ નહીં, આવી ફિલ્મોમાં વાનગીઓ પોતે પણ એક પાત્ર તરીકે ઉપસી આવે. શૅફ જાણે કોઈ કળાકૃતિનું સર્જન કરતો હોય એ રીતે રસોઈ બનાવે. સૈફે એમાં ખાસ્સી મહેનત કરી છે, લેકિન અફસોસ કે વાનગીઓ આપણને યાદ રહી જાય એ રીતે બહાર નથી આવી. એને બદલે અડધી ફિલ્મ ઓલમોસ્ટ ‘ઝાયકા ઇન્ડિયા કા’ બનીને રહી ગઈ છે. ખરેખર સૈફે સર્જેલી નવી વાનગી, જે એને પાન ઇન્ડિયા ફૅમસ ટ્રાવેલિંગ શૅફ બનાવી દે છે, તે એવી કોઈ યુનિક વસ્તુ છે જ નહીં જે દેશભરમાં તહેલકો મચાવી દે {સોરી, બટ ‘રોટ્ઝા’ (રોટી પિત્ઝા) એવી કોઈ યુનિક વાનગી નથી}.

છતાં મસ્ટ ટ્રાય ડિશ

તામસિક મસાલા જંકફૂડ ખાવા ટેવાયેલી જીભને અચાનક કોઈ પ્યોર સાત્ત્વિક વાનગી ચખાડવામાં આવે તો મજા ન પડે, એ રીતે રેગ્યુલર સિનેગોઅર્સને 133 મિનિટની આ ફિલ્મ સ્લો લાગી શકે તેવી પૂરી શક્યતા છે. ઉપરથી તેમાં સોંગ્સ પણ કાચા રહી ગયેલા કઠોળની જેમ દાંતે ચોંટે તેવા છે. છતાં સાફસૂથરી અને એકદમ પૉઝિટિવ ફીલ આપતી આ ફિલ્મ ટાઇમ કાઢીને ફેમિલી સાથે 100 ટકા જોવા જેવી છે. આપણને સતત થાય કે આ ફેમિલી ફરી પાછું ભેગું થઈ જાય તો કેવી મજા પડે?! એ આ ફિલ્મની સ્ટ્રોંગેસ્ટ વાત છે.

રેકમેન્ડેડ ડિશીઝ

જો વાનગીઓ પર બનેલી, ખાણી-પીણીને એક જીવતા જાગતા કેરેક્ટરની જેમ સ્થાન આપતી અને ખોરાકને ઇમોશન્સ સાથે જોડીને જીવનની અફલાતૂન ફિલોસોફી સમજાવતી ફિલ્મો જોવામાં રસ હોય તો જૅપનીસ ફિલ્મ ‘સ્વીટ બીન’, ઇન્ડોનેશિયન ફિલ્મ ‘ફિલોસોફી કૉપી’ (Filosofi Kopi), મલયાલમ ફિલ્મ ‘ઉસ્તાદ હૉટેલ’ જોવાની ખાસ ભલામણ છે.

(Reviewed for divyabhaskar.co.in)

Copyright © Jayesh Adhyaru. Please do not copy, reproduce this article without my permission. However, you are free to share this URL or the article with due credits.

Advertisements

ફેન્ટમ

દિલ કે બહલાને કો કબીર, યે ખયાલ બચકાના હૈ

***

આ ફિલ્મથી એક વાત સ્પષ્ટ છે, કે ૨૬/૧૧ના હુમલાનો બદલો એટલિસ્ટ આ રીતે તો ન જ લેવાય.

***

phantom-posterઆપણાં બૅડલક જ ખરાબ છે. ઘોરખોદિયા જેવા ત્રાસવાદીઓ આપણે ત્યાં આવીને ભાંગફોડ કરી જાય અને પછી ભારતની બહાર ભાગી જઇને છછુંદરની જેમ સંતાઈ જાય. આપણા કાનૂન કે લંબે હાથ ક્યારેય એમના સુધી પહોંચી શકે નહીં. એટલે હવે આપણા સર્જકો ‘ધારો કે આપણે બદલો લીધો હોય, તો’ ટાઇપની કાલ્પનિક વાર્તાઓ ઘડી કાઢવા માંડ્યા છે. પોતાના સૈનિકો દુશ્મનોના દાંત કેવી રીતે ખાટા કરે છે તે કહેવા માટે અમેરિકા, ઇઝરાયેલ પાસે સાચુકલી વાર્તાઓ છે, જ્યારે આપણે બસ, ફિક્શનનો જ સહારો લેવો પડે છે. પરંતુ આપણને કાલ્પનિક બદલો લેતા પણ સરખી રીતે નથી આવડતું. અગાઉ ‘ડી-ડે’માં દાઉદ ઇબ્રાહિમને ભારત લાવવાની વાત હતી. એ પછી નીરજ પાંડેની ‘બૅબી’માં પણ આવી જ મનોહર કહાનિયાં હતી. આ વખતે ‘ફેન્ટમ’માં ૨૬/૧૧ના માસ્ટરમાઇન્ડ્સને ખતમ કરવાનો ખયાલી પુલાવ છે. યકીન માનો, મોટા ભાગની ફિલ્મ લાંબી, બોરિંગ, બાલિશ અને હાસ્યાસ્પદ છે.

ખૂન કા બદલા ખૂન

૨૬/૧૧ના આતંકી હુમલાનો બદલો લેવા માટે ભારતીય ખૂફિયા એજન્સી RAWના વડા રૉય (સબ્યસાચી ચક્રવર્તી)ને એક નવો નિશાળિયો સમિત (મોહમ્મદ ઝિશન ઐયુબ) આઇડિયા આપે છે કે આપણે આ કારમા ઘાનો જવાબ અમેરિકાની સ્ટાઇલમાં આપવો. આ હુમલાના ચારેય માસ્ટરમાઇન્ડ્સને એમના ઠેકાણે જઈ જઈને એવી રીતે ઠાર કરવા કે જેથી તેમનાં મોત કુદરતી લાગે. આ માટે ભારતીય આર્મીના એક બદનામ સૈનિક દાન્યાલ ખાન (સૈફ અલી ખાન)ની પસંદગી થાય છે. દાન્યાલને મદદ કરવા માટે સોશ્યલ વર્કર ટાઇપનું કંઇક કામ કરતી નવાઝ મિસ્ત્રી (કેટરિના કૈફ)ને પણ ધંધે લગાડવામાં આવે છે. પ્લાન કે મુતાબિક અડધું ઑપરેશન પાર પડ્યા પછી પાકિસ્તાની જાસૂસી સંસ્થા ISIને ગંધ આવી જાય છે. પરંતુ ફિલ્મમૅકર્સને છેક ફિલ્મ રિલીઝ થયા પછીયે ગંધ આવતી નથી કે આ કંસાર કરવા જતાં થૂલું રંધાઈ ગયું છે.

ફેંકમ-FAKE

ડિરેક્ટર કબીર ખાનની ‘ફેન્ટમ’ જેના પરથી બની છે તે ક્રાઇમ રાઇટર એસ. હુસૈન ઝૈદીની નવલકથા ‘મુંબઈ એવેન્જર્સ’ વિશે લોકો એક શબ્દનો જ રિવ્યૂ આપતા ફરે છે, ‘ફિલ્મી.’ એ ફિલ્મી વાર્તા પરથી ખરેખર ફિલ્મ બને, ત્યારે એ ફિલ્મી ન હોય તો જ નવાઈ. એક તો આ ફિલ્મની શરૂઆતમાં ‘બોયાય નથી ને ચાયાય નથી’ ટાઇપનું ‘સમજૌતા એક્સપ્રેસ’ જેટલું લાંબું ડિક્લેરેશન સંભળાવવામાં આવે છે, એ જોઇને જ લાગે કે બસ આ જ કારણોસર આતંકવાદીઓ આપણા સકંજામાં નથી આવતા. રિલીઝ પહેલાં ૨૬/૧૧ના ખરેખરા માસ્ટરમાઇન્ડ હાફિઝ સઇદને ધમકીઓ આપ્યા પછી ફિલ્મમાં તેનું નામ બદલીને ‘હારિસ સઇદ’ કરી દેવાયું છે. આપણે તો ત્રાસવાદીઓની લાગણી ન દુભાય તેનોય ખ્યાલ રાખવાનો ને.

ખેર, પણ સૈફ અલી ખાન સ્ટારર ‘ફેન્ટમ’ એક અભાવગ્રસ્ત ફિલ્મ છે. તેમાં લોજિકનો અભાવ છે, ધારદાર પંચલાઇન્સનો અભાવ છે, કલાકારોનાં એક્સપ્રેશન્સનો અભાવ છે, એડિટિંગનો અભાવ છે અને પરિણામે ફિલ્મને લોકોની ધીરજના અભાવનો સામનો કરવો પડશે એ નક્કી છે. પહેલા વાત લોજિકની. RAWના વડા જે વાતે કન્વિન્સ ન હોય, તે મુદ્દે એક નાનકડું વછેરું લોલીપોપ માગતું હોય એ રીતે જિદ્દ કરે કે, હાલોને સર, આપણેય રિવેન્જ રિવેન્જ રમીએ. આમ હુમલાખોરોને મારવાનું નક્કી થાય. પરંતુ ખૂફિયા ઑપરેશન છે એટલે સૈફ માથે ગમછો બાંધીને કોને મારવા નીકળી પડ્યો છે તે આપણને મીન્સ કે પ્રેક્ષકોને એકેય તબક્કે કહેવામાં ન આવે. એટલે એ હત્યાઓ પાછળનું કનેક્શન પણ આપણને ખબર ન પડે. એક સમજુ પ્રેક્ષક તરીકે આપણે સ્વીકારી લેવાનું કે અમે જે કરીએ છીએ તે દેશના સારા માટે જ કરીએ છીએ. તમારે રોટલાથી કામ કે ટપાકાથી?

આ ફિલ્મમાં સૌથી મોટી ઊણપ વર્તાઈ સૈફના સાઇડકિકની, મતલબ કે સહયોગીની. વિદેશી ધરતી પર માણસો મેનેજ કરવાથી લઇને મર્ડરનું પ્લાનિંગ, બૅકઅપ વગેરે બધું જ બિચારા સૈફે એકલે હાથે જ કરવું પડે. હા, એની મદદ માટે કૅટરિના છે, પણ એ બિચારી પોતાની લિપસ્ટિક ટચઅપ કરે કે ઑપરેશન પાર પાડે? જો આખું મિશન ‘રૉ’એ ડિઝાઇન કર્યું હોય, તો તેનું અગાઉથી ઝીણવટભર્યું પ્લાનિંગ પણ થયું જ હોવું જોઇએ ને? જેમ કે, અહીં શરૂઆતમાં એવું નક્કી થાય છે કે બધી જ હત્યાઓ એક્સિડેન્ટલ ડૅથ લાગવી જોઇએ, પરંતુ અડધે રસ્તેથી ટ્રેક ચૅન્જ અને જેમ બને તેમ જલ્દી કામ પતાવો. શું આપણું ‘રૉ’ કલ્પનામાં પણ ફુલપ્રૂફ આયોજન ન કરી શકે? ભારતના લેવલેથી સૈફનો નકલી ફોટો મૅનેજ ન કરી શકવાથી લઇને પાકિસ્તાનમાંથી પોતાના એજન્ટને બહાર કાઢવા સુધીના કોઈપણ તબક્કે પ્લાનિંગ થયેલું નથી બતાવાયું. આના કરતાં વધુ તૈયારી તો બિહારમાં બૉર્ડની પરીક્ષાઓમાં ચોરી કરાવવા જતા પેરેન્ટ્સલોગ કરે છે. ઇવન ફિલ્મમાં મુખ્ય આરોપીને ઉડાડવા માટે જે બ્લાસ્ટ પ્લાન થાય છે, તે એટલો બધો ફુસ્સ છે કે તેના કરતાં ગઈ દિવાળીના ફટાકડા વધુ જોશભેર ફૂટે.

વધુમાં આ ફિલ્મમાં કેટલીયે વિદેશી ફિલ્મોના વણજોઇતા સંદર્ભો આવે છે. એક તો આખો પ્લોટ અને એકાદો બ્લાસ્ટ સ્ટીવન સ્પીલબર્ગની ‘મ્યુનિક’ની યાદ અપાવે છે. ઊંધા લટકેલા સૈફની એક સિક્વન્સ ટૉમ ક્રૂઝના ‘મિશન ઇમ્પોસિબલ’ની યાદ તાજી કરી દે છે. અરે, લાદેનને પકડવાના મિશન પર બનેલી ‘ઝીરો ડાર્ક થર્ટી’થી લઇને ‘ટાઇટેનિક’ સુધીના રેફરન્સિસ અહીં છે.

તેમ છતાં ફિલ્મને ન્યાય કરવા માટે એટલું કહેવું જોઇએ કે શરૂઆતના બે આતંકીઓને જેર કરવાની સિક્વન્સીસ ખરેખર થ્રિલિંગ છે અને આપણને નખ ચાવવા પર વિવશ કરી દે છે. પરંતુ પછી જ બોરિંગ બૅક સ્ટોરીઝ, વણજોઇતાં પાત્રોની મગજમારી, નક્કામાં ગીતો અને કંગાળ ગતિ આ ઑપરેશન ફેન્ટમને ફેલ કરી નાખે છે. વધુ પડતા દેશો ફરવા બદલ સૈફ અલી ખાન ‘ટ્રાવેલ એજન્ટ વિનોદ’ તરીકે વગોવાયો હતો. અહીં પણ કાશ્મીરથી અમેરિકા, લંડન, બૈરુત, સિરિયા, પાકિસ્તાન વાયા દિલ્હીની અઢળક કન્ડક્ટેડ ટૂર છે. એમાંય સિરિયા અને બૈરુત રખડવા ન ગયા હોત તો ફિલ્મ ક્યાંય વધુ ક્રિસ્પ બની હોત.

એક થ્રિલરને ધારદાર બનાવવા એક પછી એક ફટાફટ આવતી ટેન્શનવાળી સિક્વન્સ અને કાતિલ ડાયલોગ્સનું કિલર કોમ્બિનેશન હોવું જોઇએ. અહીં બેમાંથી એકેય નથી. કદાચ એડિટરનું કમ્પ્યુટર હૅંગ થઈ ગયું હશે. સૈફનું તો સમજ્યા, પણ કૅટરિના જેવું કોઈ સાથે હોવા છતાં આટલું જોખમી ઑપરેશન પાર પડી શકે તે વિચાર જ આશાવાદની ચરમસીમા જેવો લાગે છે. બચાડી માટે એટલું કહી શકાય કે કૅટરિનાના ચહેરા કરતા એક સીનમાં એના પેટે ઘણો સારો અભિનય કર્યો છે. ઘણે ઠેકાણે આ ફિલ્મ અનઇન્ટેન્શનલી ફન્ની બની રહે છે. અહીં એવા તમામ સીન સાવ વેડફાઈ ગયેલા મોહમ્મદ ઝીશન ઐયુબના ફાળે આવ્યા છે. ધારદાર બંગાળી એક્ટર સબ્યસાચી ચક્રવર્તીનો પણ આટલો વેસ્ટેજ તો આપણું બૉલીવુડ જ કરી શકે.

બિનજરૂરી ચરબીને લીધે રોળાઈ ગયેલી આ થ્રિલર ફિલ્મમાં ખરેખર તો ગીતોની જરૂર જ નહોતી. પણ હા, ‘અફઘાન જલેબી’ ‘એજન્ટ વિનોદ’ના ‘પુંગી બજા કે’ જેવું લાગતું હોવા છતાં ચ્યુઇંગ ગમ જેવું મસ્ત ચિપકુ છે.

નિષ્ફળ થ્રિલર

બે સિક્વન્સને બાદ કરતાં સાવ બોરિંગ બની ગયેલી આ ફિલ્મને ટીવી-DVD પર જ જોવાનું રાખો તો વધુ સારું. હા, અહીં જે અંગ્રેજી ફિલ્મોનાં નામ લીધાં છે, એ વહેલી તકે જોઈ પાડો.

રેટિંગઃ ** (બે સ્ટાર)

(Published in Gujarati Mid Day)

Copyright © Jayesh Adhyaru. Please do not copy, reproduce this article without my permission. However, you are free to share this URL or the article with due credits.

Happy Ending

પબ્લિક ખુશ નહીં હુઈ

***

આપણે વર્ષોથી જોતા આવ્યા છીએ એવી ઘિસીપીટી રોમેન્ટિક કોમેડી ફિલ્મોની પટ્ટી ઉતારતી આ ફિલ્મ પોતે પણ એવી જ છે.

***

pots-happy-ending-1કંગના રનોટની ‘ક્વીન’ ફિલ્મમાં એક રૂપાળો ફ્રેન્ચ રસોઇયો કંગનાને કહે છે કે તમને ભારતીયોને બધી વાનગીઓમાં મુઠા ભરી ભરીને મસાલા જ શું કામ નાખવા જોઇએ છે? બસ, એવું જ કંઈક ‘હેપ્પી એન્ડિંગ’ના ટ્રેલરોમાં ગોવિંદા બોલતો નજરે પડતો હતો, કે હીરો-હિરોઇન મળે, ભેટે, પ્રેમ થાય, પેડોં કે ઇર્દગિર્દ ગીતો ગાય, ગ્લોબલ વોર્મિંગ કરાવી દે એવાં ચુંબનો કરે અને પછી હેપ્પી એન્ડિંગ થઈ જાય… આવા મસાલા હોય તો જ ફિલ્મો જામે. અમેરિકાથી આયાત થયેલી ડિરેક્ટર જોડી રાજ નિદિમોરુ અને ક્રિશ્ના ડીકેએ બોલિવુડની આ જ ફોર્મ્યૂલાઓની મજાક ઉડાવતાં ઉડાવતાં પોતે પાછી એવી જ ફિલ્મ બનાવી નાખી છે.

રાઇટર હીરો, પ્રેમમાં ઝીરો

અમેરિકામાં રહેતો યુદી જેટલી (સૈફ અલી ખાન) એક સક્સેસફુલ સેલિબ્રિટી રાઇટર છે, જે પોતાનાં નામ-દામને વટાવીને ઐયાશીઓ કરતો ફરે છે. છોકરીઓ જોઇને એની દાઢ સળકે છે પણ પ્રેમમાં પડવાની વાત આવે કે એ ઇન્જેક્શનનું નામ સાંભળીને નાનું બાળક ભાગે એ રીતે ભાગી જાય છે. અંગ્રેજીમાં કહીએ તો એ ‘કમિટમેન્ટ ફોબિઆક’ છે. આ જ ચક્કરમાં કરીના કપૂર, પ્રીટિ ઝિન્ટા અને કલ્કિ કોચલિન જેવી ગર્લફ્રેન્ડો સાથે એનું બ્રેકઅપ થઈ ગયું છે. આખરે એના સ્ટારડમની એક્સપાયરી ડેટ આવે છે અને ભાઈ કંગાલિયતને કિનારે આવીને ઊભા રહે છે. છેલ્લે સંકટ સમયની સાંકળ તરીકે એનો લિટરરી એજન્ટ બૉલિવૂડના એક ટિપિકલ હીરો અરમાનજી (ગોવિંદા)ને પકડી લાવે છે. આ અરમાનજી એક ટિપિકલ રોમેડી (રોમેન્સ પ્લસ કોમેડી) ફિલ્મ લખવાનું કામ સૈફને આપે છે. પરંતુ સૈફે છેલ્લાં સાડા પાંચ વર્ષથી એક અક્ષરેય લખ્યો નથી. એટલે કવિઓની ભાષામાં કહીએ તો પ્રેરણા રૂપે એને કોઇકની મદદ જોઇએ છે. એ મદદ એને દેખાય છે એની જ હરીફ લેખિકા આંચલ રેડ્ડી (ઇલિએના ડીક્રૂઝ)માં. ઇલિએના લવસ્ટોરીઓ લખે છે જે ગરમાગરમ ભજિયાની જેમ વેચાઈ જાય છે. પ્રેમની પ્રેરણા લેવાની લાલચમાં સૈફ ઇલિએનાની ભેગોભેગો ફરે છે, પણ એમાં એ પોતે જ પ્રેમમાં પડી જાય છે, અને પછી? વેલ, ફિલ્મનું ટાઇટલ!

વોહી પુરાની, પ્રેમ કહાની

એક જમાનો હતો, જ્યારે માત્ર બંગાળી ફિલ્મોના હીરો જ લેખક બનવા માગતા. પછી તો આપણા બધા જ હીરોલોગ માત્ર એમબીએ જ કરવાના રવાડે ચડી ગયા. આ ફિલ્મથી ફરી એકવાર રાઇટર હીરોની એન્ટ્રી થઈ છે, એ પણ ન્યૂ એજ સેલિબ્રિટી રાઇટર. દોઢેક મહિના પહેલાં આ ફિલ્મનું ટ્રેલર લૉન્ચ થયું ત્યારે એવું લાગતું હતું કે આપણી ટિપિકલ પેમલા-પેમલીની વેવલી વાર્તાઓ કહેતી ફિલ્મોની તો આ ડિરેક્ટર જોડી ધજ્જિયાં ઉડાવી દેશે. પરંતુ ફિલ્મમાં ગોવિંદા કહે છે એમ હટ કે કુછ ભી નહીં હૈ, અને ફિલ્મ એ જ જૂનો મસાલો નવા પેકેટમાં પીરસે છે.

પરંતુ ફિલ્મનો લોચો એ નથી કે એ ચવાયેલી સ્ટોરી કહે છે, મેઇન લોચો એ છે કે એ ખાસ્સી ધીમી કમ ઢીલી છે અને માત્ર અર્બન ઑડિયન્સને જ અપીલ કરી શકે એવી છે. ફિલ્મના રાઇટર-ડિરેક્ટર રાજ નિદિમોરુ-ક્રિશ્ના ડીકે ટેલેન્ટેડ છે અને અગાઉ ૯૯, શોર ઇન ધ સિટી, ગો ગોવા ગોન જેવી સારી કહી શકાય એવી ફિલ્મો આપી ચૂક્યા છે. પરંતુ એમના દિમાગમાં પણ ક્યાંક ને ક્યાંક એ ધમાચકડી ચાલતી હોય એવું લાગે છે કે આપણી ઑડિયન્સ શું સાવ બેવકૂફ છે જેની સામે ગમે તે ફેંકો અને તે ખુશી ખુશી ચાટી જાય? આ ફિલ્મમાં માત્ર ચારેક સીનમાં દેખાતા ગોવિંદાનું પાત્ર એવું જ છે, જે માને છે કે હોલિવૂડની ફિલ્મોમાંથી ઉઠાવીને ઠપકારી દોને, કોને ખબર પડવાની છે? ફિલ્મ સો બસ્સો કરોડ કરોડ કમાઈ લે એટલે ભયો ભયો! જ્યારે સૈફ એવું માને છે કે આવા ધંધા થોડા કરાય? પણ આખરે સર્વાઇવ થવા માટે એ આવી જ એક ટિપિકલ પ્રેમકહાણી લખી આપે છે.

આ ફિલ્મમાં સૈફના અલ્ટર ઇગો એટલે કે અંતરાત્માનું પણ એક પાત્ર છે, જેનું નામ છે યોગી. આખો દિવસ ખા-ખા કરતો દાઢી અને ફાંદવાળો આ બીજો સૈફ-યોગી પેલા રાઇટર સૈફને સાચી સલાહો આપતો રહે છે. પરંતુ આપણે ત્યાં તો આમેય અંતરાત્માને સાંભળવાનો રિવાજ ઓછો છે એટલે આ પાત્ર પણ ફિલ્મમાં બોરિંગ બનીને રેહી જાય છે. ‘હેપ્પી એન્ડિંગ’માં સ્મિતથી લઇને ખડખડાટ હસાવી દે એવી ઘણી બધી મોમેન્ટ્સ છે, પણ તમને ‘આઇ એમ યંગ, ઓકે?… અચ્છા ચલો, યંગ એટ હાર્ટ’ જેવાં અંગ્રેજી નવલકથાઓમાં જોવા મળતાં વનલાઇનર્સમાં અને થોડી એડલ્ટ મજાકોમાં મજા પડતી હોય તો માણવી ગમે એવી છે.

સૈફ પોતાના સલામ નમસ્તે, લવ આજ કલ અને કોકટેઇલ જેવા છેલબટાઉ રોલમાં જ છે. ખાલી વચ્ચે વચ્ચે હાથમાં લેપટોપ લઇને લખવા માંડે છે એટલું જ નવું છે. થેન્ક ગોડ, ઇલિએના આ ફિલ્મમાં બરફીની જેમ સાવ ડોસી જેવી નથી લાગતી. પરંતુ સૌથી વધુ મજા કરાવે છે, ગોવિંદા. માત્ર ચાર જ સીનમાં એ એટલો બધો છવાઈ જાય છે કે બહાર નીકળ્યા પછી આપણને માત્ર એના જ ડાયલોગ્સ યાદ રહે છે. ખરેખર તો બોલિવુડના સુપરસ્ટારના નખરા અને એક રાઇટર વચ્ચેની કોમિક સ્ટ્રગલ પર આખી ફિલ્મ બનાવી હોત તો ખરેખરી મજા આવત. હા, ફિલ્મમાં સેકન્ડ બેસ્ટ પરફોર્મન્સ છે, રણવીર શોરીનું. આ માણસ અદ્ભુત એક્ટિંગ કરી શકે છે, પરંતુ ગોવિંદાની જેમ એનેય કોઈ સારા રોલ આપતું જ નથી. કલ્કિ કોચલિને તો પોતાનો એ જ ‘ઝિંદગી ના મિલેગી દોબારા’વાળો જળોની જેમ ચોંટી રહેતી માથાફરેલી ગર્લફ્રેન્ડનો રોલ જ રિપીટ કર્યો છે. પ્રિટી ઝિન્ટા લાંબા સમય પછી સ્ક્રીન પર દેખાઈ છે. એના ચહેરા પરથી ડિમ્પલ્સ અને એનો ચાર્મ ગાયબ છે, અને ઉંમર પણ દેખાય છે.

ગીતકાર અમિતાભ ભટ્ટાચાર્ય અને અમદાવાદી સંગીતકાર જોડી સચિન-જિગરે બે ગીત સારાં બનાવ્યાં છે, જ્યારે બાકીનાં ગીતો વાગતાં હોય ત્યારે બહાર પોપકોર્ન લેવા જવાની ઈચ્છા થઈ આવે છે.

સૅડ એન્ડિંગ

ફિલ્મમાં સુપરસ્ટાર અરમાનજી બનેલા ગોવિંદા એક બ્રહ્મવાક્ય ઉચ્ચારે છે, ‘આપણે ત્રણસો રૂપિયા(ની ટિકિટ)માં લોકોને જીવવાની ફિલોસોફી નથી શીખવવી… પબ્લિક ખુશ હોની ચાહિયે યાર!’ સૅડ વાત એ છે કે ક્રિયેટિવિટીના ચમકારા હોવા છતાં આ હેપ્પી એન્ડિંગમાં પબ્લિક ખુશ થાય એવો ઝાઝો દમ નથી.

રેટિંગઃ ** (બે સ્ટાર)

(Published in Gujarati Mid Day)

Copyright © Jayesh Adhyaru. Please do not copy, reproduce this article without my permission. However, you are free to share this URL or the article with due credits.

હમશકલ્સ

ત્રાસનો ટ્રિપલ રોલ

***

આ ફિલ્મ નથી, પોણા ત્રણ કલાકનું સાજિદ ખાનના પૂઅર જોક્સનું કલેક્શન છે.

***

06-humshakalsઆમ તો ‘હિંમતવાલા’ની રિમેક બનાવીને સાજિદ ખાને સાબિત કરી જ દીધેલું કે એ કઈ કક્ષાની હથોડાછાપ ફિલ્મો બનાવી શકે છે. પરંતુ ના, ઑડિયન્સના દિમાગનું ભેજાફ્રાય કરવાની એની અતૃપ્ત ઈચ્છા હજી પૂરેપૂરી સંતોષાઈ નથી. એટલે જ એ ‘હમશકલ્સ’ લઈને આવ્યો છે. સૈફ, રિતેશ અને રામ કપૂરના ટ્રિપલ રોલવાળી આ ફિલ્મના દરેક પાત્રમાંથી સાજિદ ખાન જ પોતાના વાહિયાત પી.જે. (પૂઅર જોક્સ) કહેતો હોય એવું લાગે છે!

કમઅક્કલ્સ

અશોક સિંઘાનિયા (સૈફ અલી ખાન) લંડનનો એવો અબજોપતિ છે જે પાન ખાવા જાય તો પણ હેલિકોપ્ટર લઈને નીકળે! જાણે ભારતને ગુલામ બનાવવાનો બદલો લેતો હોય એ રીતે એ નિર્દોષ અંગ્રેજોને પોતાના ગંદા જોક્સ સંભળાવીને બોર કરે છે. એનો એક દોસ્તાર પણ છે, કુમાર (રિતેશ દેશમુખ). એ ખાલી ખાલી ટાઇમપાસ કરવા જ એની સાથે ફર્યા કરે છે. સૈફના પપ્પા (આકાશ ખુરાના) છ વર્ષથી કોમામાં છે. વધુમાં એના કંસમામા (રામ કપૂર) સૈફને ગાંડો સાબિત કરીને એની અબજોની સંપત્તિ હડપ કરી જવા માગે છે. આ મામો લિટરલી કંસ છે, કેમ કે એનું નામ જ ‘કુંવર અમર નાથ સિંઘ’ યાને કે ‘કંસ’ છે!

એક સાયન્ટિફિક આઈડિયા લડાવીને આ મામો સૈફ અને રિતેશને પાગલખાને પહોંચાડે છે. જ્યાં પહોંચીને ખબર પડે છે કે ત્યાં તો ઓલરેડી સૈફ અને રિતેશના હમશકલ્સ મોજુદ છે. ગામને કોકેઇનના પરોઠા ખવડાવી દેવા બદલ એમને એટલા ઇલેક્ટ્રિક શોક્સ અપાયેલા કે હવે એ બંનેની ડાગળી ચસકી ગઈ છે અને પોતાને પાંચેક વર્ષના બાળક સમજવા લાગ્યા છે. કહાનીમાં એવો ટ્વિસ્ટ આવે છે કે આ ગાંડા સૈફ-રિતેશ ઓરિજિનલ સૈફ-રિતેશની જગ્યાએ બંગલામાં ગોઠવાઈ જાય છે. બીજી બાજુ, ઓરિજિનલ સૈફ-રિતેશને મામાની આખી ગેમ ખબર પડે છે ત્યારે એમની પાસે હુકમનો એક્કો આવે છે. પાગલખાનાના ભોંયતળિયે ખૂંખાર પાગલ જ્હોની (અગેઈન રામ કપૂર)ને પૂરી રખાયો છે, જે કોઈ વ્યક્તિ છીંક ખાય તો તેને મારવા દોડે છે અને લોલિપોપ ચૂસે તો જ શાંત થાય છે!

હવે, હમશકલ્સની આ બીજી ત્રિપુટી પણ પાગલખાનાની બહાર નીકળે છે અને છોકરીઓ બનીને આપણો ટાઈમ વેસ્ટ કરે છે. આટલું ઓછું ન હોય એમ એક નવા સાયન્ટિફિક આઈડિયાથી ત્રીજા સૈફ-રિતેશ એન્ટર થાય છે. હમશકલ્સની ત્રિપુટી પૂરી કરવા માટે ત્રીજો રામ કપૂર પણ આવે છે. આ બધા વચ્ચે એટલી ધમાચકડી થાય છે કે આપણા દિમાગની હાલત વૉશિંગ મશીનમાં ફરતાં કપડાં જેવી થઈ જાય છે.

અ સાજિદ ખાન ફિલ્મ એ ક્રેડિટ નથી, વોર્નિંગ છે

‘કોમેડી ઑફ એરર્સ’ એ હાસ્યનો એવો પ્રકાર છે જેમાં એક પછી એક ગરબડોની હારમાળા સર્જાતી રહે અને એમાંથી આપણે પેટ પકડીને હસી પડીએ એવું હાસ્ય નિષ્પન્ન થતું રહે. પરંતુ પોતાના નબળા જોક્સ પર સાજિદ ખાનને એટલો બધો પ્રેમ છે કે એ સ્ટોરીમાંથી નહીં, બલકે એ સડેલા વનલાઈનર્સમાંથી જ હાસ્ય પેદા કરવાનો પ્રયાસ કરતો રહે છે. પરંતુ મોટા ભાગે એની એવી કમેન્ટ્સમાંથી હાસ્ય પેદા થતું જ નથી. પડદા પર એટલું વાહિયાત ફારસ ભજવાય છે કે આખરે એ વાહિયાતપણા પર આપણને હસવું આવવા લાગે છે!

સાજિદ આ વિશ્વમાં કંઈ પણ સિરિયસલી લેતો હોય એવું લાગતું નથી. કેમ કે, ફિલ્મની શરૂઆતમાં જ એ મોટા અક્ષરોમાં કહે છેઃ ‘એક શાણા માણસે મને શીખવ્યું છે કે…. સોરી ભૂલી ગયો!’ પછી એ એવું કહે છે કે પોતે પીટર સેલર્સ, કિશોર કુમાર અને જિમ કેરી જેવા ધરખમ હાસ્ય કલાકારોથી પ્રેરિત થયો છે. સાચી વાત છે, હમશકલ્સમાં ઘણી સિચ્યુએશન્સ આ કલાકારોની ફિલ્મોમાંથી ઉઠાવી લેવાઈ છે, પણ સાજિદ એ લોકોમાંથી કશું શીખ્યો હોય એવું લાગતું નથી. કેમ કે ફારસ હાસ્યપ્રદને બદલે કદાચ હાસ્યાસ્પદ લાગી શકે, પણ વાહિયાત તો ન જ લાગવું જોઈએ!

પોણા ત્રણ કલાક ઉપરની આ ભયંકર ધીમી ફિલ્મમાં એક પછી એક એવી સિચ્યુએશન્સ આવતી રહે છે કે તમને તમારા પોતાના માનસિક સંતુલન પર શંકા થઈ આવે. ફોર એક્ઝામ્પલ્સ, શરીર ઈન્સાન કા લેકિન દિમાગ કુત્તે કા; કોકેઈન કે પરાઠે, વોડકા કે પરાઠે; પોતાની ચેમ્બરમાં વિશ્વના સરમુખત્યારોનાં પોસ્ટર્સ રાખતો અને ખૂનખાર પાગલોને બોર્ડ પર લોખંડ ઘસીને એના અવાજથી ઇરિટેટ કરતો પાગલખાનાનો વૉર્ડન (સતીશ શાહ); શુદ્ધ હિન્દી અને મરાઠી ગાળ બોલતા પ્રિન્સ ચાર્લ્સ વગેરે વગેરે.

હજી સાજિદગાથા ચાલુ જ છે. આ ઉપરાંત એણે વલ્ગેરિટી, ગે જોક્સ અને પોટ્ટી હ્યુમરનું પણ છૂટથી મેળવણ નાખ્યું છે. (એક સેમ્પલઃ મૈં તુમ્હારી રાતેં રંગીન કર દૂંગા… આઈ મીન મૈં તુમ્હેં રંગીન લેમ્પ્સ ગિફ્ટ મેં દૂંગા!) એની ટેવ મુજબ એણે હિન્દી ફિલ્મસ્ટાર્સની પટ્ટી ઉતારવાનું પણ બાકી નથી રાખ્યું. એણે દિલીપ કુમાર, રણજિતથી લઈને રાજેન્દ્રનાથની એવી ભંગાર મિમિક્રી કરાવી છે કે અત્યારની જનરેશનને કદાચ હસવું આવે, પણ જૂની ફિલ્મોના ચાહકોની આંખો ક્રોધથી લાલ થઈ જાય! જોકે, સાજિદને એક વાતે માર્ક આપવા પડે, કે એણે પોતાના પર પણ જોક કરી છે. એનું એક પાત્ર ટોર્ચર કરવા માટે પોતાની જ ‘હિમ્મતવાલા’ બતાવે છે!

પાર્ટનર્સ ઈન ક્રાઈમ… સોરી, કોમેડી!

સૈફ અને રિતેશ આપણને હસાવવા માટે એટલી બધી મહેનત કરે છે કે અમુક સીનમાં આપણે એમના પર દયા ખાઈને હસી પણ પડીએ છીએ. પરંતુ ખરેખર જે માણસ બધા પર લિટરલી ભારે પડ્યો છે તે છે રામ કપૂર. આ માણસ ત્રણેય રોલમાં અલગ, રિયલ અને એકદમ સુપર્બ લાગે છે. એની એન્ટ્રી માત્રથી ઑડિયન્સના મોંમાંથી ‘ખીખીખી’, ‘હીહીહી’ કે (લેડિઝ હોય તો) ‘કું કું કું’ એવા અવાજો નીકળવા માંડે છે!

ખૂનખાર હિટલરપ્રેમી વૉર્ડન ‘વાય. એમ. રાજ’ (બોલે તો, યમરાજ!) તરીકે સતીશ શાહે ઘણા સમયે મોટા પડદે એન્ટ્રી મારી છે અને એ પણ સુપર્બ! ‘કરન્ટી બિજલાની’ જેવા વિચિત્ર નામ સાથે ચંકી પાંડે પણ એક નાનકડા રોલમાં છે, પણ એ પોતાના ટિપિકલ ગાંડાવેડા સિવાય ખાસ કશું ઓફર કરતો નથી. આપણા દર્શન જરીવાલા પણ ફિલ્મમાં છે, પણ એમના ભાગે સમ ખાવા પૂરતો એક પણ સારો સીન નથી.

અરે હા, ફિલ્મમાં બ્યુટિફુલ તમન્ના ભાટિયા, બિપાશા બસુ અને ઈશા ગુપ્તા જેવી સુંદરીઓ પણ છે, પરંતુ એમનું કામ ટૂંકાં કપડાં પહેરીને ગીતો ગાવા સિવાય ખાસ કશું છે નહીં. ગીતની વાત પરથી યાદ આવ્યું, ફિલ્મનું ‘કૉલર ટ્યૂન’ સોંગ ખરેખર ઝક્કાસ બન્યું છે, પરંતુ બાકીનાં ગીતોમાં હિમેશ રેશમિયાએ દાટ વાળ્યો છે (કોમેડીનો ત્રાસ ઓછો હતો કે હિમેશભાઈએ ગળું પણ ખંખેર્યું છે!).

તમે ખરેખરા હિંમતવાલા છો?

જેમ એક જ લાઈનમાં પાંચ પાનની દુકાનો હોય, તોય દરેકને પોતપોતાના ઘરાકો તો મળી જ રહે. એ ન્યાયે સાજિદના પી.જે.ના હથોડાછાપ કલેક્શન જેવી આ ફિલ્મને પણ એના ફોલોઅર્સ મળી જ રહેવાના. જો તમને સાજિદ ખાનના ટેસ્ટની હ્યુમર ગમતી હોય, તો તમારા હિસાબે ને જોખમે ફિલ્મ જોવાનું જોખમ ખેડી શકો. એટલિસ્ટ ત્રણ કલાક, થોડા રૂપિયા અને એકાદી મેટાસિનની ગોળી સિવાય ખાસ કશું ગુમાવવાનું નથી આવે!

રેટિંગઃ * (એક સ્ટાર)

(Published in Gujarati Mid Day)

Copyright © Jayesh Adhyaru. Please do not copy, reproduce this article without my permission. However, you are free to share this URL or the article with due credits.

બુલેટ રાજા

ઓન્લી સાઉન્ડ, નો માઇલેજ!

***

તિગ્માંશુ ધુલિયાની ઇન્ટરેસ્ટિંગ પેકેટમાં પેક થયેલી બુલેટ રાજાની ફીલ મસ્ત છે, પણ આખી ફિલ્મમાં કશું જ નવું નથી.

***

bullettraja4તિગ્માંશુ ધુલિયાની ફિલ્મ હોય એટલે આપણને ઉત્કંઠા જાગવી સ્વાભાવિક છે. એમાંય ખાસ કરીને સૈફ અલી ખાન એના ફુલ ફોર્મમાં દેખાતો હોય, ત્યારે ચટ ટિકિટ ખરીદીને પટ સ્ક્રીનિંગ જોવા પહોંચી જઇએ એ પણ સ્વાભાવિક છે. લેકિન આ વખતે તિગ્માંશુ નિશાન ચૂક્યા છે. હા, ફિલ્મનું રાઇટિંગ સ્માર્ટ છે અને અમુક સીન્સ પણ મસ્ત છે, પરંતુ આખી ફિલ્મમાં કશું જ નવું નથી.

યુ.પી.-ગુંડા-પોલિટિક્સ અને ગોલિયોં કી બૌછાર

રાજા મિશ્રા (સૈફ અલી ખાન) યુ.પી.નો એક માથાકૂટિયો દબંગ છે. એકવાર ગુંડાટોળકીથી ભાગતાં એ રુદ્ર (જિમ્મી શેરગિલ)ની બહેનનાં લગ્નમાં ઘુસી જાય છે. ત્યાં ગુંડાઓનો અટેક થાય છે અને એનો સામનો કરવામાં સૈફ-જિમ્મીની જય-વીરુ જેવી પાક્કી દોસ્તી થઇ જાય છે. એમની દિલેરી જોઇને બંનેને મિનિસ્ટર રામ બાબુ (રાજ બબ્બર) માટે કામ કરવાની ઓફર મળે છે, જે સ્વીકારીને બંને બાહુબલી બની જાય છે. પરંતુ એક મીટિંગમાં દોઢ ડહાપણ કરવા જતાં બિઝનેસમેન બજાજ (ગુલશન ગ્રોવર) બંનેનું અપમાન કરી બેસે છે. એ અપમાનનો બદલો લેવા બંને ગુલશન ગ્રોવરને કિડનેપ કરે છે. એ વખતે ગુલશન ગ્રોવર અભિનેત્રી બનવા ઇચ્છુક મિતાલી (સોનાક્ષી સિંહા) સાથે હળવી પળો માણવા બેઠા હોય છે. બસ, ગુલશનની સાથે ગુલ એટલે કે સોનાક્ષી પણ કિડનેપ થાય છે. ગુલશન તો પાંચ કરોડ આપીને છૂટી જાય છે, પણ સોનાક્ષી સૈફના પ્રેમની કેદમાં કાયમ માટે ફસાઇ જાય છે.

બે બદામના ગુંડાઓ પોતાને કિડનેપ કરીને પૈસા પડાવી જાય એ વાતનો બદલો લેવા ગુલશન બંનેને સબક શીખવવા શાર્પ શૂટર યાદવ (રવિ કિસન)ને સુપારી આપે છે. પરંતુ પછી એવી ઘટના બને છે, જેથી સૈફ માથે કફન બાંધીને ગુલશન-રવિ કિસન એન્ડ કંપનીનો ઘડો લાડવો કરવા નીકળી પડે છે. અને આ માતેલા સાંઢ જેવા સૈફને જેર કરવા મુન્ના (વિદ્યુત જામવાલ) જેવા બાહોશ ઇન્સ્પેક્ટરને કામે લગાડાય છે.

પાસિંગ વિથ ડિસ્ટિંક્શન

હીરો અને એનો સાથીદાર ભેગા મળીને ધમાલ મચાવતા હોય એવી ફિલ્મને ‘બડ્ડી મુવી’ કહે છે. હોલિવૂડમાં ‘બચ કેસિડી સનડાન્સ કિડ’થી લઇને આપણી શોલે, સુહાગ જેવી ફિલ્મો પ્રખ્યાત બડ્ડી મુવીઝ છે. અહીં બુલેટ રાજામાં સૈફ અને જિમ્મી શેરગિલની જોડી પરફેક્ટ મેચિંગમાં લાગે છે. અભિનેતા શશી કપૂરે બહુ બધી બડ્ડી મુવીઝમાં કામ કર્યું છે. એમને અંજલિ આપતા હોય એમ એક સીનમાં સૈફ જિમ્મીને ‘અરે મેરે શશી કપૂર’ કહીને પણ બોલાવે છે. બંનેની મસ્ત કેમેસ્ટ્રી આ ફિલ્મનું સૌથી પહેલું સ્ટ્રોંગ પાસું છે. વળી, ગુચ્છાદાર વાળવાળા સૈફ અને લચ્છેદાર મૂછવાળા જિમ્મીએ પોતપોતાના રોલને બખુબી જીવી જાણ્યા છે.

ફિલ્મનું બીજું સ્ટ્રોંગ પાસું છે સ્માર્ટ રાઇટિંગ. તિગ્માંશુ ધુલિયાએ કલમ ઉપાડી હોય એટલે એમાં ચમકારા ન હોય તો જ નવાઇ. એમણે લેખક અમરેશ મિશ્રા સાથે મળીને કેટલાક બહેતરીન ડાયલોગ્સ લખ્યા છે, જે અગાઉની સાઉથ ઇન્ડિયન સ્ટાઇલવાળી ગેંગસ્ટર ફિલ્મોની જેમ માત્ર પ્રાસ બેસાડવા માટે લખાયેલા નથી લાગતા. ફિલ્મના સૌથી અસરદાર ડાયલોગ્સનાં એક્ઝામ્પલ્સ જુઓઃ બ્રાહ્મણ ભૂખા તો સુદામા, સમઝા તો ચાણક્ય ઔર રુઠા તો રાવણ!; ક્યા કરેં, બડી બુરી આદત હૈ, નર્ક કે દરવાઝે પર ખડે હો કે પાપ કરતે હૈં; આપ હમેં સપોર્ટ કીજિયે, હમ વિસ્ફોટ કરેંગે; હિન્દી મેં બાત કરેંગે તો અચ્છા રહેગા, થોડી દેશભક્તિ અભી બાકી હૈ હમ મેં; હમારે યહાં બદલા લેને કી પરંપરા હૈ, કોઇ કોર્પોરેટ કલ્ચર નહીં કિ અગલી ડીલ મેં નુક્સાન એડજસ્ટ કર લેંગે…

બુલેટ રાજાનું ત્રીજું મજબુત પાસું છે, તેનો હળવો ટોન. સૈફ અને જિમ્મીના મોઢે બોલાયેલા સ્માર્ટ ડાયલોગ્સ અને બંનેનું કોમિકલ ટાઇમિંગ ધડાધડીવાળી આખી ફિલ્મને માથાનો દુખાવો બનતી અટકાવે છે. વળી, ફિલ્મની સ્ટારકાસ્ટ પણ જબરદસ્ત છે. સૈફ-જિમ્મી ઉપરાંત નાના મોટા રોલમાં દેખાયેલા ચંકી પાન્ડે, ગુલશન ગ્રોવર, વિદ્યુત જામવાલ, શરત સક્સેના, રાજ બબ્બર બધાનું કામ પોતપોતાની જગ્યાએ પરફેક્ટ છે. મજાની વાત એ છે કે આટલા બધા સાઇડ એક્ટર્સ હોવા છતાં બધાની આવન જાવન સ્મૂધ રીતે ચાલતી રહે છે, જેથી સ્ટોરીમાં કલાકારોનો ખીચડો નથી લાગતો. હા, એક ગીત અને એક સીનમાં આવેલી માહી ગિલ તદ્દન વેડફાઇ છે.

પરંતુ આટલા વિષયમાં નાપાસ

આટઆટલાં મજબુત પાસાં હોવા છતાં આખી ફિલ્મ જસ્ટ અનધર એક્શન મુવી બનીને રહી ગઇ છે. એનું પહેલું સૌથી નબળું કારણ છે ચીલાચાલુ સ્ટોરી. રાજકારણીઓનો હાથો બનતા અને પછી બદલો લેવા નીકળતા હીરોની સંખ્યાબંધ ફિલ્મો આપણે જોઇ છે. બુલેટ રાજા એમાં કશું નવું પેશ કરતી નથી. બીજું, જે કારણથી સૈફ-જિમ્મી આખી માથાકૂટ ઊભી કરે છે એ સાવ ક્ષુલ્લક છે, જે આખી સ્ટોરીને રિવેન્જ સાગા બનાવી શકવા માટે પૂરતું નથી.

તિગ્માંશુ ભાઇએ બીજો લોચો માર્યો છે, જથ્થાબંધ ગીતો નાખવામાં. લગભગ સવા બે કલાકની ફિલ્મમાં દર થોડી વારે એક ગીત આવે છે. હા, તેના શબ્દો રસપ્રદ છે, પણ એ ફિલ્મને ચ્યુઇંગ ગમની જેમ લાંબી બનાવે છે અને થ્રીલને કિલ કરી નાખે છે. ખબર નહીં, નક્કામાં ગીતો નાખવાના લાલચમાંથી આપણા ફિલ્મમેકર્સ ક્યારે મુક્ત થઇ શકશે?

પૂરેપૂરી સૈફ અને જિમ્મીની જ આ ફિલ્મમાં સોનાક્ષી સિંહાનું કંઇ કહેતા કંઇ જ કામ નથી. પ્રશ્ન એ થાય કે હિરોઇનના પ્રેમમાં પડ્યા વગરનો હીરો ન હોઇ શકે?! ‘લૂટેરા’ સિવાય એક પણ એક્ટિંગ ઓરિયેન્ટેડ ફિલ્મમાં કામ ન કરનારી સોનાક્ષી ઝડપથી નોન-એક્ટિંગ ગ્લેમ ડોલ બનવા જઇ રહી છે. બાય ધ વે, રાઉડી રાઠોડ, લૂટેરા, વન્સ અપોન અ ટાઇમ ઇન મુંબઇ દોબારા અને હવે બુલેટ રાજા, આ સોનાક્ષી દર બીજી ફિલ્મમાં ગુંડા-મવાલીઓના પ્રેમમાં જ કેમ પડતી હશે?

બુલેટ રાજા એ બુલેટ ફેરવતા અને બુલેટ (બંદૂકની ગોળીઓ)નો ધાણીફૂટ વરસાદ કરતા પાત્રોની સ્ટોરી છે. ફિલ્મની શરૂઆત જ ડાયલોગથી નહીં, બલકે ગોળીઓની ધણધણાટીથી થાય છે. પરંતુ આખી ફિલ્મમાં એટલી બધી ગોળીઓ છૂટે છે અને એટલી હત્યાઓ થાય છે કે કોઇ પાત્ર પ્રત્યે સહાનુભૂતિ કે ઘૃણા જેવું કશું જ આપણને ફીલ થતું નથી. ગામની વચ્ચે આખલા બાધતા હોય અને આપણે જોઇ રહીએ એવી જ હાલત થાય છે. સૈફ-જિમ્મીની દોસ્તી સિવાય કોઇપણ ઇમોશનલ એન્ગલ આ ફિલ્મ ક્રિયેટ કરી શકી નથી. જેથી આપણે કોઇ સામસામી હત્યાઓ કરવાની વીડિયો ગેમ જોતા હોઇએ એવી સ્થિતિ સર્જાય છે.

તો, ફિલ્મ જોવી કે ન જોવી?

જો તમને ઉત્તર પ્રદેશના ખરબચડા માહોલમાં ધડાધડી બોલાવતાં પાત્રોની ફિલ્મ જોવી ગમતી હોય, થોડા સ્માર્ટ ડાયલોગ્સ અને સીન્સ એન્જોય કરવા માટે આખી ફિલ્મ જોવામાં કશો વાંધો ન હોય, દર થોડી વારે વિચિત્ર શબ્દોવાળાં ગીતો આવતાં હોય તો પણ તમને કંટાળો ન આવતો હોય, તો પછી આ ફિલ્મ તમે બિન્દાસ જોઇ શકો છો. પરંતુ જો તમને તિગ્માંશુ ધુલિયાનું નામ વાંચીને બહુ બધી અપેક્ષાઓ સાથે ફિલ્મ જોવા જવાના હો તો આ બુલેટ રાજાથી દૂર રહેજો. કેમ કે આ બુલેટમાં ખાલી ધણધણાટી છે, માઇલેજ નથી!

રેટિંગઃ ** (બે સ્ટાર)

(Published in Gujarati Mid Day)

Copyright © Jayesh Adhyaru. Please do not copy, reproduce this article without my permission. However, you are free to share this URL or the article with due credits.